فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تشکیل و یا ویرانی استقرارگاه‌ها، تحت‌تأثیر مستقیم عوامل محیطی است و بدون شناخت این عوامل، شناسایی ابعاد اجتماعی، اقتصادی و حتی معنوی انسان‌های گذشته، سخت و مشکل می‌نماید. درحقیقت پایۀ مطالعات باستان‌شناسان، جست‌وجو و یافتن تعاملات مابین جوامع انسانی و محیط‌ پیرامون آن و هم‌چنین فناوری‌هایی است‌ که گروه‌های انسانی برای سازگاری خود با محیط، اقدام به ابداع آن‌ها کرده‌اند. دشت‌ورامین که برروی مخروط‌افکنۀ جاجرود واقع‌شده است، شرایط مناسبی برای ایجاد استقرارگاه‌های انسانی فراهم کرده است؛ حاصل رسوب‌گذاری این مخروط‌افکنه که مناسب کشت‌ و‌ زرع بوده و باعث حاصل‌خیزی اراضی کشاورزی منطقه شده، به‌همراه آب‌و‌هوای گرم‌‌و‌‌خشک و شرایط مطلوب محیطی، توانایی اسکان و تغذیۀ جمعیت‌های انسانی را در این دشت از دورۀ پارینه‌سنگی تا عصر حاضر فراهم آورده است. هدف از این پژوهش، ضمن شناسایی استقرارگاه‌های دورۀ ساسانی، تجزیه و تحلیل عوامل زیست‌محیطی و عامل جغرافیایی به‌منظور تبیین الگوهای استقرار دورۀ ساسانی دشت ورامین است؛ از‌این‌رو، مهم‌ترین پرسش این است که، چه وابستگی و ارتباطی مابین ساختارهای اقلیمی و محیط‌زیستی با شکل‌گیری استقرارگاه‌های دورۀ ساسانی در دشت ورامین وجود دارد؟ پژوهش حاضر از نظر روش، توصیفی و تحلیلی است؛ روش جمع‌آوری داده در این پژوهش، از نوع مشاهدات عینی، توصیف و مطالعۀ تطبیقی است که به دو روشِ میدانی و کتابخانه‌ای، به‌همراه استفاده از نرم‌افزارهای جغرافیایی و سنجش از راه دور به تحلیل و نتیجه‌گیری پرداخته است. از مهم‌ترین نتایج بررسی باستان‌شناسی صورت‌گرفتۀ حاضر، شناسایی استقرارگاه‌های دورۀ ساسانی است که در سنجش توزیع استقرارگاه‌های ساسانی این حوزه به‌کار خواهند آمد تا چشم‌انداز بسیار دقیق و جامعی برای فهم نوع زندگی اجتماعی مردمان آن دوره ترسیم کنند.