فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

محوطۀ موسوم به معبد آناهیتای کنگاور به‌عنوان یکی از شاخص‌ترین محوطه‌های غرب ایران محسوب می‌شود که همواره موردتوجه مورخان و جغرافی‌نویسان دوران اسلامی، سیاحان و جهانگردان اروپایی و هم‌چنین باستان‌شناسان بوده است. حضور یک بنای بزرگ سنگی برروی این محوطه موجب شده است که بیشترِ توجه باستان‌شناسان معطوف بدان شود؛ بنابراین سایر یافته‌های محوطه و به‌خصوص سفال‌های لعاب‌دار منقوش آن کمتر مورد پژوهش قرار گرفته است. در این پژوهش، تعداد 50 قطعه از سفال‌های ساده و لعاب‌دار منقوش محوطه مورد مطالعه قرار گرفته است. این قطعات که در بررسی یا کاوش‌ سال‌های گذشتۀ محوطه گردآوری شده‌اند، هم‌اکنون در مخزن سفال پایگاه معبد آناهیتا موجود هستند. هم‌چنین به‌دلیل نبود گزارش باستان‌شناسی و تمرکز پژوهشگران بر روی بنای سنگی، هیچ‌گونه اطلاعاتی از بافت و محل دقیق یافت شدن این قطعات در دست نیست. روش پژوهش، توصیفی-تحلیلی و براساس یافته‌های  حاصل از مطالعات میدانی-کتابخانه‌ای است. پرسش‌های اصلی مطرح‌شده در این پژوهش شامل آن است که، سفال‌های لعاب‌دار منقوش مورد مطالعه در محوطه شامل چه نوع گونه‌های شاخصی می‌شوند؟ بیشترین تنوع و فراوانی سفال‌های لعاب‌دار منقوش در محوطه، مربوط به چه بازۀ زمانی هستند؟ در این پژوهش با مطالعۀ سفال‌های لعاب‌دار ساده و منقوش از دوران اسلامی در محوطۀ کنگاور مشخص شده است که اکثریت آن‌ها به قرون میانۀ اسلامی در سده‌های ششم تا هشتم هجری‌قمری تعلق دارند. این قطعات شامل سفال با لعاب پاشیده، سفال فیروزۀ قلم‌مشکی، سفال با نقاشی زیرلعاب شفاف و سفال اسگرافیتو و شانلوه هستند. تعدادی قطعات سفال نیز از دورۀ صفوی تا سده‌های متأخر اسلامی در فاصلۀ سده‌های 10 تا 13ه‍.ق. قابل مشاهده هستند.این سفال ها نیز از نظر نقش و لعاب و شیوۀ پخت بسیار متنوع و قابل‌توجه هستند؛ هم‌چنین مطالعۀ ظروف لعاب‌دار منقوش اسلامی در این محوطه نشان‌داد که دارای مشابهت با سفال‌های منقوش دوران اسلامی در محوطه‌های مختلف منطقۀ همدان بوده است.