ارزیابی تجزیه‌ی پارچه‌ی ریون تحت شرایط کمپوست‌سازی

نویسندگان

1 گروه مهندسی شیمی، دانشکده مهندسی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران

2 گروه مهندسی شیمی، دانشکده مهندسی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران

doi
10.22059/jne.2018.250007.1463
چکیده

حجم پسماندهای پارچه‌ای تولید شده در سراسر جهان دائما درحال‌افزایش است. بخش قابل توجهی از این پسماندها دارای قابلیت بازیافت‌شدن یا تبدیل‌شدن‌ به کمپوست می‌باشند اما در کشور ما، برای مدیریت پسماند‌های پارچه‌ای، راهی جز سوزاندن و دفن وجود ندارد. در بین انواع پارچه‌ها، برخی دارای قابلیت زیست‌تخریب‌پذیری بیشتری می‌باشند و می‌‌توانند تحت شرایط مناسب، با سرعت قابل‌قبول تجزیه شوند. در این پژوهش قابلیت تجزیه‌ی پارچه‌های ریون، تحت شرایط کمپوست‌سازی مورد بررسی قرار گرفت. در طول فرآیند کمپوست‌سازی، دما، رطوبت و هوادهی تحت کنترل بوده و در زمان‌های مشخص، از پارچه‌ها نمونه برداری شد و تغییرات برخی پارامتر‌های عملیاتی نظیر دما، رطوبت و pH مورد بررسی قرار گرفت. تغییرات ساختار و مورفولوژی پارچه‌ها قبل و بعد از تجزیه، به‌وسیله‌ی طیف FTIR و تصاویر میکروسکوپ الکترونی روبشی (SEM) بررسی شد و در پایان فرآیند، با اندازه‌گیری کاهش وزن ناشی از تبدیل مواد آلی توسط میکرو ارگانیسم‌ها، میزان تجزیه‌ی این پارچه‌ها ارزیابی شد. در آخر درجه‌ی بالغ‌شدن کمپوست حاصل نیز به‌وسیله‌ی آزمون جوانه‌زنی مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج این بررسی‌ها، تغییرات در پیوندهای هیدروژنی موجود در زنجیره‌های سلولزی پارچه‌ی ریون را نشان داد. با توجه به درصد کاهش وزن نمونه‌ها در انتهای آزمون، پارچه‌ی ریون دارای قابلیت تجزیه تحت شرایط کمپوست‌سازی می‌باشد و نتایج آزمون جوانه‌زنی نشان داد که کمپوست حاصل، از نظر بالغ شدن در سطح قابل قبولی قرار دارد.