بررسی رفتار آبشویی وابسته به pH مس،روی، آهن و منگنز از لجن فاضلاب شهری

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری شیمی و حاصلخیزی خاک، دانشکدة کشاورزی، دانشگاه زنجان

2 استادیار گروه علوم خاک، دانشکدة کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا

doi
10.22059/jne.2017.36268.519
چکیده

لجن فاضلاب شهری از پسماندهای زائدی است که در مراکز تصفیۀ فاضلاب بر جای می­ماند. این مادۀ زائد حاوی فلزات سنگین نظیر مس، روی، آهن و منگنز است که جزء آلاینده­های پر خطر محیطی محسوب می­شوند. از این رو در حین استفاده و یا دفن کردن این ماده در محیط­های مختلف باید به سرنوشت آلاینده­های موجود در آن توجه خاصی داشت. به­منظور بررسی سطح خطر مواد زائد، آزمایش­های مختلفی از جمله تعیین غلظت کل و جزء­بندی کردن فلزات سنگین مورد استفاده قرار می­گیرد، اما تحقیقات مختلف نشان داده است که این رویه­ها پاسخ مناسبی به سطح خطر مواد زائد ارائه نمی­دهد. در میان عوامل مختلف مؤثر بر مقدار آزادسازی و رفتار آبشویی فلزات، pH محلول آبشویی مهم­ترین عامل به شمار می­آید. هدف اصلی این مطالعه بررسی رفتار شستشوپذیری مس، روی، آهن و منگنز از لجن فاضلاب شهری تولید شده در تصفیه خانۀ فاضلاب سرکان بود. تغییرات pH پس از 48 ساعت زمان تعادل، به خوبی ظرفیت­بافری لجن فاضلاب مورد مطالعه را نشان داد. رفتارهای انحلال پذیری برای مس، روی، آهن و منگنز به دست آمد که برای پیش­بینی چگونگی آبشویی این فلزات در شرایط مختلف محیطی بسیار مفید است. همچنین در این رفتارها خاصیت آمفوتریک برای رفتار آبشویی مس و روی مشاهده گردید و عنصر منگنز بعد از 3=pH، تغییر بسیار کمی در رفتار آبشویی و میزان انحلال پذیری از خود بروز داد. از طرفی نتایج نشان داد که میزان آبشویی مس و روی به علت pH طبیعی خود لجن فاضلاب محدود است و اگر در شرایط اسیدی و یا قلیایی قرار نگیرد مشکل خاصی را ایجاد نمی­کند.