اثرات محیط‌زیستی عملیات بهره‌برداری جنگل بر رواناب در مسیر‌های چوبکشd (مطالعة موردی: جنگل خیرود)

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی‏ ارشد مهندسی جنگل، دانشکدة منابع طبیعی، دانشگاه تهران

2 دانشیار گروه جنگلداری و اقتصاد جنگل، دانشکدة منابع طبیعی، دانشگاه تهران

3 دانشیار گروه احیاء مناطق خشک و کوهستانی، دانشکدة منابع طبیعی دانشگاه تهران

doi
10.22059/jne.2017.223726.1300
چکیده

امروزه اهمیت استفاده از مسیر­های چوبکشی متناسب با روش­های بهره­برداری و شیوة جنگل­شناسی در واحد­های جنگلداری شمال کشور، ضرورت ارزیابی دقیق و همه­جانبة این مسیر­ها را ایجاب می­کند. همچنین تردد ماشین‌آلات در مسیر­های چوب­کشی تأثیر زیادی روی خصوصیات فیزیکی خاک دارد، تا حدی که با گذشت چندین سال، خصوصیات فیزیکی خاک در مسیر­های چوبکشی نمی­تواند ترمیم شود. هدف از انجام این پژوهش اندازه­گیری نرخ رواناب در دو طبقة شیب 20%-0 و 40% -20% مسیر­های چوبکشی است. به این منظور در منطقة بهره­برداری شده در مسیر چوبکشی و منطقة شاهد در بخش گرازبن جنگل خیرود اقدام به نمونه­برداری از رواناب تولیدی شد. در این تحقیق از بارش­های طبیعی منطقه به دلیل ایجاد تکرارهای بیشتر و به­دست آوردن اطلاعات استفاده شد. با توجه به نرمال بودن رواناب تولیدی به­وسیلة آزمون­های پارامتری مقایسة میانگین بین آن­ها صورت گرفت. نتایج این تحقیق نشان داد که مسیر­های چوبکشی و کاهش پوشش گیاهی عامل اصلی افزایش رواناب در جنگل­های طبیعی هستند و نوع پوشش، تغییر فصل و اثرات متقابل آن­ها بر میزان رواناب تأثیر معنی­دار دارند. به‌عبارت دیگر، مقدار بارش و تغییر فصل بر میزان رواناب تولیدی نقش دارند‏، همچنین در تحقیق حاضر شیب و اثرات متقابل آن­ها اثر معنی­داری بر مقدار رواناب تولیدی نداشته است.