فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

آلکیل بنزن سولفونات­های خطی به طور گسترده در ترکیب پاک­کننده­ها استفاده می­شوند. سالانه مقادیر زیادی از این سورفکتانت­ها از طریق آبیاری مزارع با پساب یا استفاده از لجن فاضلاب به عنوان کود آلی وارد اکوسیستم خاک می­شود و در صورت استفاده مستمر ممکن است اثرات نامطلوبی بر سلامت و کیفیت خاک ایجاد کند. برای ارزیابی خطرات ناشی از آلودگی اکوسیستم خاک با این سورفکتانت­ها می­توان از آزمون تحمل القایی ناشی از آلودگی(PICT) استفاده کرد. در تحقیق حاضر تأثیر سطوح مختلف سورفکتانت لوریل بنزن سولفونات(LBS) بر فعالیت میکروبی در یک نمونۀ خاک لوم شنی از منطقۀ خلعت پوشان تبریز بررسی شد. برای این منظور سطوح مختلف LBS شامل 0، 025/0، 05/0، 1/0، 5/0و ا درصد وزنی به گلدان­های حاوی 2 کیلوگرم خاک در 3 تکرار اعمال شد و به مدت 90 روز در رطوبت 65 تا 75 درصد ظرفیت مزرعه(معادل 10- کیلوپاسکال) و دمای 25 درجه سلسیوس انکوباسیون گردید. فعالیت آنزیم دهیدروژناز به عنوان معیاری از فعالیت میکروبی در زمان­های 3، 7، 15، 30، 60 و 90 روز اندازه­گیری شد. با گذشت زمان انکوباسیون، به تدریج تحمل القایی در جمعیت میکروبی خاک ایجاد شد، به­گونه­ای که تحمل در جمعیت میکروبی بعد از گذشت 60 روز شروع شد و تا 90 روز افزایش یافت. در این دورۀ زمانی، مقادیر PICT تا غلظت 05/0 درصد LBS افزایش ملایمی داشته و پس از آن، شیب افزایش تندتر شد. در واقع این غلظت می­تواند به­عنوان غلظت بحرانی LBS برای ایجاد تحمل القائی در جامعۀ میکروبی در شرایط آزمایش حاضر، در نظر گرفته شود.