بررسی رفتار پرسش‌های چندگانه در زبان فارسی از منظر اثر تفوق

نویسندگان

1 گروه زبانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران.

doi
10.48311/lrr.2025.7111
چکیده

هدف از انجام این پژوهش بررسی رفتار پرسش‌های چندگانه در زبان فارسی با توجه به اثر تفوق است. با توجه به اینکه این تحقیق و تحلیل پیشنهادی، بر اساس رویکرد برنامه کمینه‌گرا (چامسکی، 1995، a2000، b2001) می‌باشد، این مقاله به نقد و بررسی برخی از مطالعات پیشین درباره‌ی حرکت پرسشواژه استفهامی در پرسش‌های چندگانه زبان فارسی و اثر تفوق بر این نوع حرکت می‌پردازد. برخلاف نظر بوشکوویچ (1999) مبنی بر این که زبان‌های کانونی اثر تفوق را نشان نمی‌دهند، تحقیقات نشان می‌دهد که پرسش‌های چندگانه در زبان فارسی که یک زبان کانونی است، اثر تفوق را نشان می‌دهد. به منظور تجزیه و تحلیل داده‌ها، از روش توصیف داده‌ها بر اساس برنامه کمینه‌گرا و از منظر حرکت پرسشواژه و اثر تفوق بر این جابجایی استفاده‌شده است. نتایج نشان می‌دهد برخلاف توضیح‌های ارائه شده در تحقیقات پیشین (مانند کهنمویی‌پور، 2001) که در تبیین می­دهد قرار گرفتن عنصراستفهامی (پرسشواژه) در جایگاه تاکیدی ناکامند و برخی ساخت‌های پرسشواژی چندگانه را مصداق نقض تفوق نمی‌کنند، می‌توان برای حل این مسئله، یک مجوز نحوی برای نقض تفوق در زبان فارسی را متصور شد.