مقایسه اثربخشی تحریک الکتریکی مغز از روی جمجمه و درمان شناختی-رفتاری بر علائم وسواسی، باورهای وسواسی و احساس گناه در افراد مبتلا به اختلال وسواسی-جبری

نویسندگان

1 گروه روانشناسی ، پردیس علوم و تحقیقات خوزستان، دانشگاه آزاد اسلامی، ایران، اهواز.

2 گروه روانشناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران.

3 گروه روانشناسی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران.

4 گروه روانشناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران.

5 استادیار دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اهواز، دانشکده علوم انسانی،گروه روانشناسی دانشگاه، اهواز، ایران

doi
10.22038/mjms.2021.19341
چکیده

مقدمه: هدف این پژوهش، مقایسه اثربخشی تحریک الکتریکی مغز از روی جمجمه و درمان شناختی-رفتاری بر علائم وسواسی، باورهای وسواسی و احساس گناه در افراد مبتلا به اختلال وسواسی-جبری شهر تهران بود.روش کار: روش پژوهش از نوع پژوهش­های نیمه آزمایشی (طرح پیش­آزمون-پس­آزمون با گروه کنترل) است. جامعه آماری شامل کلیه مراجعین مبتلا به اختلال وسواسی-جبری مراجعه کننده به مراکز روان‌پزشکی و خدمات روان شناسی و مشاوره در سطح شهر تهران بود. 30 نفر مورد ارزیابی قرارگرفتند که به سه گروه تقسیم شدند (دو گروه آزمایشی و یک گروه کنترل). گروه آزمایش اول، به مدت 24 جلسه 20 دقیقه­ای، تحریک الکتریکی مغز از روی جمجمه را دریافت کرد. در گروه آزمایشی دوم، به مدت 10 جلسه 90 دقیقه­ای، درمان شناختی-رفتاری انجام شد و گروه کنترل نیز هیچ مداخله­ای دریافت نکرد. این مطالعه در شهر تهران در سال  2019 انجام شد. داده­های پژوهش با استفاده از مقیاس­های وسواس ییل براون (1986)، پرسشنامه باورهای وسواسی (2011) و احساس گناه کوگلر و جونز (1998)، جمع­آوری شدند. جهت تحلیل داده‌ها با استفاده از SPSS-V.21، از تحلیل کوواریانس یک متغیری (آنکوا) و تحلیل کوواریانس چند متغیری (مانکوا) استفاده شد.نتایج: یافته­ها نشان داد که هر دو درمان تحریک الکتریکی مغز از روی جمجمه و درمان شناختی-رفتاری، به‌صورت جداگانه باعث کاهش علائم وسواسی، باورهای وسواسی و احساس گناه در افراد مبتلا به اختلال وسواسی-جبری شده‌اند (0.05P<).نتیجه گیری: از بین دو درمان، درمان تحریک الکتریکی مغز از روی جمجمه در کاهش علائم وسواسی و احساس گناه مؤثرتر از درمان شناختی-رفتاری بوده است، ولی در کاهش باورهای وسواسی درمان شناختی-رفتاری مؤثرتر بوده است.