ترکیب شیمیایی ذرات TSP گرد و غبار به عنوان شاخصی در منشایابی ژئوشیمیایی رسوبات

نویسندگان
احمدی بیرگانی, حسام ID 1
ابراهیمیان, سعید ID 2
سالمی مجرد, اسکندر ID 3
بدری, جواد ID 4
فیض نیا, سادات ID 5
میرنژاد, حسن ID 6
مک کویین, کن ID 7
تابع الحجه, محمد علی ID 8
ابراهیمی, شاکر ID 9
خلیفه زاده, عبدالرضا ID 10

1 استادیار دانشکده منابع طبیعی دانشگاه ارومیه

2 کارشناس اداره هواشناسی آبادان

3 کارشناس اداره هواشناسی آبادان

4 کارشناس اداره هواشناسی آبادان

5 استاد دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران

6 دانشیار دانشکده زمین شناسی دانشگاه تهران

7 استاد دانشکده اکولوژی کاربردی دانشگاه کانبرا، استرالیا

8 کارشناس اداره هواشناسی آبادان

9 کارشناس اداره هواشناسی آبادان

10 کارشناس اداره هواشناسی آبادان

doi
10.22059/jne.2016.59750
چکیده

پژوهش پیش‌رو ماهیّت عنصری تشکیل‌دهنده ذرات گرد و غبار شامل عناصر اصلی و کمیاب در دو شهر آبادان و ارومیه را در زمان رخداد گرد و غبار و شرایط عادی جوی بررسی نموده است. نتایج حاصله در زمان‌های رخداد گرد و غبار در شهرهای آبادان و ارومیه حاکی از افزایش چشمگیر میزان عناصر اصلی شامل Ca، Al و Mg و عناصر کمیاب P و U نسبت به شرایط عادی جوی می‌باشد. در شرایط عادی جوّی و عاری از گرد و غبار در ایستگاه‌های مذکور عناصر سمّی شامل Li، Cr، Ni، Cu، Zn، As، Se، Sr، Nb، Cd، Sb، Pb و Th به دلیل تجمع بیشتر آلاینده‌ها در جو و احتراق حاصل از سوخت‌های فسیلی نسبت به شرایط رخدادهای گرد و غبار افزایش زیادی نشان می‌دهند. مقایسه میزان کمّی عناصر Na، K، Si، Mg، Al، Ca V، As و Se در ایستگاه آبادان در مقایسه با ایستگاه ارومیه به میزان 3-2 برابر بوده و غلظت عناصر P، Ti، Mn Ni، Pb، Cu، Cd و Co در هر دو ایستگاه تقریبا یکسان می‌باشند. مقادیر عناصر Cr، Zn و Sn نیز به میزان قابل توجهی در ایستگاه ارومیه بیش از ایستگاه آبادان است.

کلیدواژه‌ها
رخداد گرد و غبار, ذرات TSP گرد و غبار, ترکیب شیمیایی ذرات گرد و غبار, آبادان, ارومیه