وجوه تمایز زنا و تجاوز به عنف با تأکید بر شیوه اثبات

doi
10.30497/law.2012.1029
چکیده

یکی از مسائل مهم در شیوه اثبات زنا، نادیده گرفته شدن حقوق بزه‌دیده در جرم تجاوز جنسی است؛ زیرا شارع به‌منظور حفظ مصالح اجتماعی و صیانت از حریم خصوصی افراد، شرایط اثبات جرم زنا را بسیار دشوار مقرر کرده است. بر این اساس، این نگرانی مطرح می‌شود که حقوق شخصی که به عنف مورد تجاوز قرار گرفته، تضییع شود. هرچند اسلام با هدف بزه‌پوشی تمایل به عدم اثبات جرم زنا دارد، اما در مواردی که بزه‌دیده‌ای مستقیم وجود دارد و جنبه خصوصی جرم بر جنبه عمومی آن غلبه دارد، مصلحت اقتضا می‌کند که سخت‌گیری در اثبات تعدیل شود. بررسی روایات مربوط به زنا و تجاوز به عنف نشان می‌دهد که این دو از نظر مفهومی متمایز بوده و تفاوت در ماهیت و واکنش کیفری اسلام نسبت به هر یک، لزوماً به تفاوت در شیوه اثبات آن‌ها نیز می‌انجامد. ازاین‌رو، ادله و شیوه سخت‌گیرانه اثبات زنا مختص به آن است و در مورد تجاوز به عنف باید از ادله عمومی اثبات دعوی و روش‌های متعارف دادرسی استفاده کرد تا حقوق بزه‌دیده حفظ شود.