مطالعه تجمع فلزات سنگین در رسوبات بستر مانگرو، خور گابریک (جاسک)
نویسندگان
1 دانشگاه هرمزگان
2 دانشگاه هرمزگان
doi
10.22059/jne.2016.58641چکیده
رویشگاه مانگرو منطقه گابریک در شرق استان هرمزگان، از مهمترین مناطق حفاظتشده حرا است. این منطقه در سواحل عمان واقع شده است. این گستره به دلیل قرار گرفتن در شرایطی از قبیل احداث سد جگین بر رودخانه گابریک، خشک شدن جنگل و از بین رفتن درختان حرا به علت وجود تپههای ماسهای و آلودگیها در معرض تهدیدات بیشتر و احتمالاً نابودی قرار گرفته است. با توجه به اهمیت این زیستگاه دریایی، برخی از پارامترهای رسوب شناسی و ژئوشیمیایی رسوبات بستر این مانگروها مورد سنجش قرار گرفته است. در این مطالعه به منظور دانهبندی از روش هیدرومتری و برای تعیین میزان ماده آلی از کوره الکتریکی در دمای 500 درجه به مدت 6 ساعت استفاده شد. میزان کربنات کلسیم به روش تیتراسیون مورد سنجش قرار گرفت و برای تعیین غلظت فلزات سنگین سرب، روی و نیکل؛ تجزیه شیمیایی به روش جذب اتمی با دستگاه جذب اتمی مدل Thermo-solaar (دقت 1 µg/g) انجام پذیرفت. نتایج حاصله نشان داد که در رسوبات مورد مطالعه، برتری با ذرات در اندازه ماسه بوده و میزان متوسط کربنات کلسیم 27% و مواد آلی 36/3% است. دامنه غلظت عناصر برای سرب، روی و نیکل به ترتیب با مقدار میانگین 63/67، 63/69 و 53/86 (بر حسب µg/g) در نمونههای برداشتشده به دست آمد. با محاسبه شاخصهای مولر، ضریب آلودگی، درجه آلودگی اصلاحشده، شاخص ارزیابی ریسک اکولوژی و مقایسه مقدار عناصر نسبت به میانگین شیل و استانداردهای چین و آمریکا مشخص شد که رسوبات بستر مانگرو منطقه گابریک نسبت به عنصر روی فاقد آلودگی و نسبت به عناصر سرب و نیکل دارای آلودگی است. میزان هیچ یک از فلزات بر اساس استانداردهای جهانی، در حد بحرانی نمیباشد. ریسک اکولوژیک کل فلزات کم است. با توجه به این نکته که خور گابریک، منطقه اصلی صیادی (اسکله صیادی) در شهرستان جاسک است؛ بالا بودن میزان آلودگی سرب و نیکل را شاید بتوان به تعمیر و نگهداری شناورهای صیادی، قاچاق و تخلیه ترکیبات نفتی در منطقه و ورود فاضلاب انسانی نسبت داد.