مقاومت به سرب نهال های Populus nigra همزیست شده با قارچ های میکوریز آربوسکولار بر اساس پارامترهای فیزیولوژیکی

نویسندگان

1 دانشگاه تربیت مدرس، دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی

2 دانشگاه تهران، دانشکده منابع طبیعی

3 دانشگاه تربیت مدرس

4 دانشگاه تربیت مدرس، دانشکده کشاورزی

doi
10.22059/jne.2016.58642
چکیده

جهت بررسی مقاومت به فلز سنگین سرب کلون 154/62 تبریزی (P. nigra) همزیست شده با قارچ‌های میکوریز آربوسکولار آزمایشی گلخانه‌ای به ‌صورت آزمون فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کاملا" تصادفی با دو فاکتور 1) تلقیح قارچی در 4 سطح (شاهد، تلقیح با G. mosseae، تلقیح با G. intraradices و تلقیح با G. mosseae + G. intraradices) و 2) سرب در 4 سطح (0، 100، 500 و 1000 میلی‌گرم بر کیلوگرم (ppm) خاک) انجام شد. در پایان دوره رویش، درصد کلنیزاسیون میکوریزی و پارامترهای فیزیولوژیکی نهال‌ها اندازه‌گیری گردید. نتایج نشان داد که در تمام سطوح سرب، درصد کلنیزاسیون میکوریزی ریشه نهال‌ها در تیمارهای تلقیحی به‌طور معنی‌داری نسبت به شاهد (بدون تلقیح میکوریزی) بیشتر بود، ولی سه تیمار تلقیح قارچی از این لحاظ با یکدیگر اختلاف معنی‌داری نداشتند. همچنین، در تیمارهای مورد بررسی افزایش غلظت سرب درصد کلنیزاسیون میکوریزی ریشه را کاهش نداد. فتوسنتز، هدایتِ روزنه‌ای، تعرق، غلظت CO2 بین سلولی و کارآیی مصرف آب نهال‌های P. nigra در برابر تیمارهای سرب و تلقیح قارچ و تاثیر متقابلِ این دو تیمار بدون تغییر باقی ماند. به‌طور کلی، نتایج تحقیق حاضر نشان داد که تلقیح قارچی تاثیری بر پارامترهای فیزیولوژی نها‌ل‌های P. nigra و به‌تبع آن مقاومت گیاه در برابر تنش سرب نداشت. این درحالی‌است که با توجه به پارامترهای بررسی شده (درصد کلنیزاسیون میکوریزی و پارامترهای فیزیولوژی)، کلون مورد مطالعه مقاومت خوبی نسبت به تنش فلز سنگین سرب در غلظت‌های بررسی شده نشان داد. لذا این کلون به عنوان یک گونه پیشنهادی می‌تواند برای تحقیقات آتی گیاه پالاییِ خاک‌های آلوده به سرب مورد توجه پژوهشگران قرار گیرد.