تعمیمپذیری در اخلاق کانت بررسی نظری و عملی فرمول اول اخلاق کانت
نویسندگان
1 دانشیار گروه فلسفه، دانشگاه علامه طباطبایی
2 دانشجوی دکتری فلسفه، دانشگاه علامه طباطبایی
doi
10.22034/jpiut.2019.8037چکیده
کانت صورتبندیهای مختلفی از امر مطلق پیش مینهد که نخستین آنها صورتبندی عام نام دارد و در آن آزمون مشهور تعمیمپذیری قرار گرفته است. در تاریخ فلسفهی اخلاق، بحث و جدل بر سر چیستی و کاربرد این صورتبندی یا فرمول بسیار بوده است و موافقان و مخالفان ثابتقدمی دارد. در این نوشته، ابتدا چیستی این فرمول و جایگاه آن را در نظام اخلاقی کانت بررسی میکنیم. سپس، نحوهی کاربرد آن را در عرصهی عمل میسنجیم. برخی مراد کانت از این فرمول یا چگونگی کاربرد آن را خوب درک نکردهاند و اشکالهایی نابجا به آن وارد کردهاند. در مرحلهی سوم، تفسیر نتیجهگرایانهی شلی کگان از فرمول عام را بررسی خواهیم کرد تا دریابیم که آیا این فرمول، با فرمانهای نتیجهگرایانه هم سازگار است یا خیر. درنهایت، در بخشی نسبتاً مفصل، برخی اشکالات مشهوری را ارزیابی میکنیم که در تاریخ فلسفهی اخلاق بر فرمول عام وارد شده است.
