بررسی اثرات محیط زیستی سد رودبار لرستان در مرحلۀ بهره‏برداری با استفاده از نرم‏افزار MIKE11 و تکنیک LINMAP

نویسندگان

1 استادیار گروه محیط زیست، دانشکدۀ فنی و مهندسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد شاهرود، ایران

2 دانشیار گروه محیط زیست، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه آزاداسلامی واحد تهران‌شمال

3 کارشناس ارشد ارزیابی و آمایش سرزمین، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران، ایران

doi
10.22059/jne.2015.55752
چکیده

این مطالعه با هدف شناسایی، طبقه‏بندی و بررسی آثار محیط زیستی سد رودبار لرستان در مرحلۀ بهره‏برداری با استفاه از نرم‏افزار MIKE 11 و تکنیک LINMAP به انجام رسیده است. سد رودبار لرستان در استان لرستان، 100 ‏کیلومتری جنوب شهر الیگودرز، بر روی رودخانۀ رودبار(از سرشاخه‏های رودخانۀ دز شرقی) و در محدودۀ رشته‏کوه زاگرس در غرب ایران واقع شده است. در استفاده از روش‏های ارزیابی، مهم است که تنها یک پارامتر مورد توجه نباشد بلکه هم‏زمان آثار متقابل تمام پارامترها و آثار محیط زیستی ناشی از آن را در نظر گرفت. با استفاده از اطلاعات جمع‏آوری‌شده از وضعیت محیط زیست منطقه و اطلاعات فنی سد رودبار با کمک نرم‏افزار MIKE 11 محدودۀ تحت‏تأثیر بلافصل شناسایی شد. در‏نهایت با کمک مدل ریاضی LINMAP آثار مثبت و منفی سد اولویت‏بندی شد. در اولویت‏بندی آثار مثبت طرح، (درآمد)، رتبۀ 0507/ 0را به خود اختصاص داد و پس از آن (خدمات، صنعت، بازرگانی) با به‏دست آوردن رتبۀ 0480/0 در اولویت دوم قرار گرفت. مشخص شد که با احداث سد، 2 روستا در اطراف آن به زیر آب خواهند رفت. این امر سبب جا‏به‏جایی و اسکان مجدد سکنۀ دو روستا ‏شد. بنابراین، ‌جا‏به‏جایی‌ با رتبۀ 3452/0، در اولویت اول آثار منفی سد و ‌فرسایش؛ ‌رسوب‏گذاری در مخزن سد و ‌گونه‏های گیاهی در معرض تهدید سکنه؛ هر سه با رتبۀ 2959/0، در اولویت دوم قرار گرفتند. درنهایت با توجه به نتایج حاصل از اولویت‏بندی آثار، راهکارهای مناسب در مرحلۀ بهره‏برداری سد رودبار لرستان ارائه شد.