بررسی مساله منطقی شر و استحکام رهیافت نظام احسن ملاصدرا در برابر آن
نویسندگان
1 استادیار دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اهر
2 استادیار دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تبریز
doi
چکیده
مسئلۀ شر بیش از آن که به وجه قرینهای و با اتکا به برخی شرور گزاف و ظاهراً بیهدف یا انبوهی ناملایمات زندگی انسان، وجود خداوند و اوصاف کمالی او را به چالش کشد، در ساختاری منطقی، اعتقاد به خداوندی عالم، قادر و خیر محض را با وجود شرور در جهان هستی به طور منطقی ناسازگار مییابد. پیداست که اعتبار این استدلال منطقی در گرو صدق یا محتمل الصدق بودن گزارۀ الحاقی آن خواهد بود و این در حالی است که انگاره نظام احسن برآمده از علم عنایی خداوند از منظر فیلسوفانی چون ملاصدرا با عطف نظر به وجوهی چون تضاد و تزاحم در جهان مادی، جزءنگری انسان این جهانی، نسبیت شرور، دخول بالعرض شر در قضای الهی و ... بر نادرستی این گزارۀ الحاقی پای میفشرد. مقاله پیشرو میکوشد تا با نگاهی دقیق به استدلال منطقی ملحدین و گزارۀ الحاقی مورد نظر آنان، دفاع ملاصدرا در برابر مسئله منطقی شر را مطرح و تاب و توان آن را بررسی کند.