واکاوی عشق در غزل‌های شرعی شیرازی

doi
10.71594/lyriclit.2026.1226380
چکیده

مسئلۀ این پژوهش، شناخت بیشتر شرعی شیرازی و واکاوی و تحلیل عشق در غزلیات اوست. عشق و راز و رمز‌های آن محبوب‌ترین و محوری‌ترین سخن عاشقان و عارفان و مؤثرترین زبان برای دل‌های پاک و زیبایی‌جوست، هرگاه این نوای از دل برخاسته، دست‌مایۀ سخن شاعران عاشق و عاشقان شاعر قرار گرفته، جذاب و تأثیرگذار افتاده است و انسان‌های برخوردار از گوهر عشق را از جهان خرم ساخته است. شرعی شیرازی یکی از شاعران عاشق‌پیشه و هنرمندی است که در قرن یازدهم هجری قمری در آب و هوای شاعرپرور شیراز رشدونمویافته و بر اساس رسم رایج در عهد صفوی و یا به قول خود در پی یاری، راهی دیار هند شده و چهل سال در آن جا اقامت داشته است. سؤال اصلی این پژوهش، این است که عشق در غزلیات شرعی شیرازی چه جایگاه و ویژگی‌هایی دارد؟ و هدف و ضرورت آن، شناسایی این مضمون عالی غنایی در این قالب شعری اوست. غزلیات شرعی شیرازی، سرشاراز مضامین غنایی به ویژه عشق است که در این مقاله، به معرفی و تحلیل آن‌ پرداخته‌ایم. محتوای ادبی غزل‌ها و کشف تازۀ دیوان شرعی شیرازی، از دلایل پرداختن به آن است.