ارزیابی تأثیرات محیط زیستی کارخانۀ کمپوست با استفاده از رویکرد بیزین: مطالعۀ موردی استان گلستان
نویسندگان
1 دانشآموختۀ کارشناسی ارشد محیط زیستـ ارزیابی و آمایش سرزمین، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
2 دانشیار گروه محیط زیستـ دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
3 دانشیار گروه آبخیزداریـ دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
doi
10.22059/jne.2015.54957چکیده
تهیۀ کمپوست یکی از استراتژیهای مدیریت مواد زاید جامد شهری است که با هدف کاهش حجم و وزن موادی که باید دفع شوند، کاهش انتشار بو و شیرابه، بازیافت منابع و کاهش هزینههای دفع زباله استفاده میشود. برای رعایت قوانین محیط زیستی در چارچوب سازگاری پروژههای توسعهای ب حساسیتهای محیطی، اجرای طرحهای ارزیابی تأثیرات محیط زیستی کارخانههای کمپوست الزامی شده است. ارزیابی تأثیرات محیط زیستی یکی از روشهای مؤثر در راستای حفظ محیط زیست و مقابله با تخریب آن است. توجه به روشهای نوین ارزیابی آثار توسعه، گام مفیدی در راستای بهبود محیط زیست محسوب میشود. هدف از انجام این مطالعه، ارزیابی آثار محیط زیستی پنج گزینۀ مکانی احداث کارخانۀ کمپوست در دو بخش شرقی و غربی استان گلستان است. جمعآوری اطلاعات با استفاده از بازدیدهای میدانی و سامانۀ اطلاعات جغرافیایی انجام شد. سپس پتانسیل آلودگیهای موجود در پنج منطقه نقشهسازی شد. اطلاعات لازم از نقشهها استخراج و نتایج آن برای تعیین جدولهای احتمال شرطی وارد شبکۀ بیزین شد. روش استفادهشده در شبکۀ بیزین بر پایۀ تئوری بیز استوار است. نتایج بهدستآمده از شبکۀ بیزین در هر یک از گزینهها با استفاده از وزندهی به آلودگیها با استفاده از روش تصمیمگیری چندمعیاره و نیز با استفاده از روش Topsis برای اولویتبندی گزینههای پیشنهادی به کار رفت. نتایج این پژوهش نشان دادند که در بخش شرقی، گزینۀ دو و در بخش غربی، گزینۀ چهار مناسب هستند که نتایج حاصل از روش ماتریس ریاضی فازیسازی شده با فاکتور جبران را تأیید میکند. با توجه به امکان نمایش عدم قطعیت در مدل شبکۀ بیزین و واردکردن نظریههای کارشناسی در صورت کمبود دادهها یا دسترسینداشتن به نتایج مدلها، این روش تبدیل به یک روش کارآمد در ارزیابی آثار توسعه شده است.