بررسی روش‌های مختلف آشکارسازی تغییرات کاربری اراضی با استفاده از سنجش از دور و GIS (مطالعۀ موردی: منطقۀ سرابله، استان ایلام)

نویسندگان

1 استادیار گروه جغرافیا، دانشکدۀ علوم انسانی، دانشگاه گلستان، ایران

doi
10.22059/jne.2015.53937
چکیده

پایش تغییر برای ارزیابی تأثیرات ناشی از فعالیت‏های انسانی از قبیل جنگل‏زدایی، کشاورزی، شهرسازی و غیره استفاده می‌شود. روش‏های مختلفی برای آشکارسازی تغییرات وجود ‏دارد. در این مطالعه از تصاویر ماهوارۀ لندست در بازۀ زمانی 1988‌ـ 2007 استفاده شده و پنج تکنیک آشکارسازی تغییرات در منطقۀ سرابله استان ایلام با مساحت 45803 هکتار بررسی شده است. تکنیک‏های آشکارسازی تغییرات استفاده‌شده در این مطالعه شامل تفاضل ‏تصویر، آنالیز مؤلفه‏های اصلی، تفاضل شاخص نرمال‌شدۀ پوشش‏ گیاهی، آنالیز مؤلفه‏های متعارف و تفاضل تسلدکپ (سبزینگی) بوده‏اند. در این مطالعه، برای تعیین آستانه، از روش آماری استفاده شد و براساس آن مشخص شد که آستانۀ تغییر در فاصلۀ 1 انحراف از میانگین قرار داشته ‏است. پس از تعیین آستانۀ تغییر، مناطق دارای تغییرات کاهشی، افزایشی و بدون تغییر مشخص شده‏ است. برای ارزیابی دقت تکنیک‏های آشکار‏سازی تغییرات، از نقشۀ واقعیت زمینی و بازدید‏های زمینی استفاده شد و دقت کل و ضریب کاپا برای هر کدام محاسبه ‏شد. براساس نتایج به‏دست‌آمده مشخص‏ شد که روش تفاضل PCA2 به‏ترتیب با دقت کل و ضریب کاپای 97/0 و 95/0 بیشترین دقت و روش تفاضل مادون قرمز به‏ترتیب با دقت کل و ضریب کاپای 65/0و 62/0 کمترین دقت را در آشکارسازی‏ تغییرات کاربری اراضی منطقۀ مطالعه‌شده داشته‏اند.