چیستی و کارکردهای عقل قدسی از منظر ابن سینا
نویسندگان
1 استاد دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی
2 کارشناس ارشد فلسفه و حکمت اسلامی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی
doi
چکیده
عقل قدسی در نظر ابن سینا، مرتبهای از عقلانیت است که درآن برترین شکل ارتباط با عالم عقول صورت میپذیرد. انسان زمانی به این مرتبه از عقلانیت نائل می شود که معقولات را بدون سختی، مرارت و صرف وقت، تنها با بکارگیری حدس بدست آورد. صاحبان عقول قدسی در نظر ابنسینا برترین انسانها هستند و بالاترین مقام نبوت مخصوص آنهاست. این افراد به عنوان نخستین معلمان بشری معقولات اولی را ادراک کرده و آن را در اختیار سایر انسانها قرار میدهند. بوعلی در مورد نحوه ارتباط این قوه با عقل فعال و فطری یا اکتسابی بودن آن درآثار خویش به صورت متفاوت اظهار نظر می کند البته این وجوه به نوعی قابل جمع هستند. وی برای اثبات مسأله چیستی و کارکردهای عقل قدسی از مبانی فلسفی خود چون مراتب وجودی عقل، نحوه ادراک صور کلیه و همچنین آیات قرآن کریم مدد میجوید.