ارزیابی تأثیر بافت خاک و فواصل انتقال بر میزان انتشارپذیری مادة ردیاب پایدار با استفاده از مدلهای انتقال املاح
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه مهندسی آب، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان
2 استادیار گروه مهندسی آب، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان
doi
10.22059/jne.2014.53073چکیده
تعیین بهترین روش محاسبۀ مقدار انتشارپذیری، برای اطمینان از صحت دادههای محاسبهشده بسیار حائز اهمیت است. هدف از این پژوهش، مطالعۀ تأثیر فواصل انتقال بر میزان انتشارپذیری مادۀ ردیاب پایدار NaCl در خاکهای با بافت متفاوت با استفاده از چند مدل متفاوت انتقال املاح شامل روش بریگهام، فریدـ کامبرنوس و حل معادلة جابهجاییـ انتشار با کاربرد روش معکوس CXTFIT است. دو نوع ماسه (ماسۀ بادی و ماسۀ با بافت متوسط) با 4 نوع ترکیب بافت متفاوت در 3 ستون خاک با طولهای 25، 40 و 55 سانتیمتر استفاده شد. ردیاب پایدار NaCl با غلظت ثابت 47/3 میلیزیمنس بر سانتیمتر تحت رژیم جریان ماندگار یک بعدی از بالای ستون خاک به داخل آن هدایت شد. نتایج بهدستآمده نشان داد که با افزایش فاصلۀ انتقال در هر بافت خاک، مقدار انتشارپذیری افزایش مییابد و همچنین مقادیر ضریب انتشارپذیری (α) بهدستآمده جدا از نوع روش محاسبه برای بافتهای مرکب بیشتر از بافتهای همگن و دانهدانهای است. همچنین با کمشدن طول نمونۀ مدل بریگهام و با افزایش طول نمونه مدل مبتنی بر کد CXTFIT نتایج مطلوبتری را ارائه میدهند. در تمام حالات، نتایج حاصل از مدل فریدـ کامبرنوس تفاوت قابلملاحظهای با دو مدل دیگر داشت.