بررسی عمکلرد مدل هیبریدی ماشین بردار پشتیبان-الگوریتم گیاهان مصنوعی در تخمین جریان روزانه رودخانه ها(مطالعه موردی:حوضه دز)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری سازه‌های آبی/دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان.

2 دانشیار /گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان.

3 استادیار/ گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان.

4 استادیار/ گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان.

doi
چکیده

برآورد دقیق جریان رودخانه‌های حوضه های آبریز نقش مهمی در مدیریت منابع آب‌ به‌ویژه تصمیمات صحیح در مواقع سیلاب و خشکسالی‌ دارد. در سالهای اخیر جهت برآورد جریان رودخانه‌ها روش های متنوعی در هیدرولوژی معرفی‌شده که مدل‌های هیبریدی هوش مصنوعی از مهم‌ترین آن‌ها است. در این پژوهش یک روش پیشنهادی هیبریدی تحت عنوان ماشین بردار پشتیبان- الگوریتم گیاهان مصنوعی مورد بررسی قرار داده و نتایج آن با مدل ماشین بردار پشتیبان-موجک مقایسه گردید. به منظور برآورد دبی رودخانه های حوضه آبریز دز، از آمار آبدهی روزانه ایستگاههای هیدرومتری واقع در بالادست سد طی دوره آماری(1397-1387) استفاده شد. معیارهای ضریب تبیین، ریشه میانگین مربعات خطا، میانگین قدر مطلق خطا و ضریب نش ساتکلیف برای ارزیابی و مقایسه مدلها مورد استفاده قرار گرفت. نتایج نشان داد ساختارهای ترکیبی نتایج قابل قبولی در مدلسازی دبی رودخانه ارائه می نمایند. مدل هیبریدی پیشنهادی ماشین بردار پشتیبان-گیاهان مصنوعی با ضریب همبستگی (985/0-933/0R=)، ریشه میانگین مربعات خطا ( m3/s088/0-008/0RMSE=)، میانگین قدرمطلق خطا ( m3/s040/0-004/0MAE= ) و ضریب نش ساتکلیف (995/0-951/0NS=) عملکرد بهتری در تخمین جریان داشته و می‏تواند در زمینه پیش بینی دبی روزانه رودخانه ها مفید باشد.