نظریه تشابه و اعتماد به فروشنده: اثر ویژگی‌های فردی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد، مدیریت بازرگانی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

2 دکتری مدیریت بازرگانی، دانشکده مدیریت و حسابداری دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

3 دانشیار، مدیریت بازرگانی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

doi
چکیده

منابع انسانی در هر سازمانی تأثیر به‌سزایی در چگونگی برتری یک سازمان در رقابت با بقیه دارد که در برخی حوزه­ها مانند فروش حضوری این نقش مهم‌تر است. پژوهش حاضر، به‌دنبال تأثیر ویژگی‌های جنسیت و سن (جمعیت شناختی)، قد و وزن (ظاهری) کارکنان مربوطه در حوزه فروش بر اعتماد خریدار به فروشنده با استفاده از رویکرد تحلیل هم‌زمان و بر مبنای نظریه تشابه است. جامعه آماری این پژوهش شامل خریداران لباس و پوشاک در سطح شهر تهران است که با نمونه‌گیری در دسترس تعداد 194 پرسشنامه قابل‌استفاده گردآوری شد. نتایج پژوهش نشان داد که ویژگی وزن فروشنده با ضریب اهمیت 28/5 درصد در کل مطلوبیت مهم‌ترین عامل در اعتماد خریدار به فروشنده است. پس ‌از آن ویژگی‌های سن، قد و جنسیت با ضرایب اهمیت 27/7، 23/9 و 19/9 درصد در اولویت‌های دوم تا چهارم به لحاظ اهمیت در کل مطلوبیت خریدار قرار دارد. بررسی تأثیر سطوح مختلف ویژگی‌های کارکنان فروش بر اعتماد به وی نشان داد که یکسان بودن جنسیت، هم‌وزن بودن و هم‌قد‌بودن فروشندگان با خریداران و یا بلندقدتر‌بودن فروشندگان از خریداران موجب اعتماد بیشتر خریدار به فروشنده می‌شود، اما تفاوت سنی بین خریدار و فروشندگان موجب کاهش اعتماد خریدار می‌شود. نتایج اولویت‌بندی 12 تیپ فروشنده بر‌اساس میانگین مطلوبیت خریدار نشان داد که فروشنده‌ای با ویژگی‌های جنسیت متفاوت از خریدار، مسن‌تر، هم‌وزن و قد وی نیز بلندتر از خریدار در اولویت نخست قرار دارد، به‌این‌معنا که خریدار به فروشنده‌ای با این ویژگی‌ها بیش‌ترین اعتماد را دارد.