نقش محدودیت منابع آب بر اهداف تولید و اشتغال در بخشهای اقتصادی (مورد مطالعه استان یزد)
نویسندگان
1 دانشیار/ گروه علوم اقتصادی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران.
2 دانشجوی دکتری اقتصاد/ دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران.
3 استاد / گروه علوم اقتصادی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران.
doi
چکیده
محدودیت منابع از اصول بدیهی اقتصاد و امروزه این محدودیت در عرصه آب اهمیت بیشتری یافته است. ارزیابی اثرات محدودیت آب بر تحقق اهداف اقتصادی در استان یزد در چارچوب برنامه ششم توسعه، هدف عمده تحقیق حاضر میباشد. بدین منظور از روش ترکیبی داده- ستانده و برنامهریزی آرمانی استفاده شده است. در این روش با لحاظ محدودیتهای مختلف از جمله آب، امکان تحقق اهداف متعدد نظیر افزایش تولید، بهبود اشتغال و ارتقاء بهرهوری بررسی و ترکیب بهینهای از تخصیص آب بین بخشها ارائه میگردد. برای این منظور دو سناریو لحاظ شده است. در سناریوی اول ثبات بهرهوری مصرف آب و نیروی کار در سال پایه و سال هدف و در سناریوی دوم ارتقاء بهرهوری معادل با اهداف برنامه مدنظر قرار میگیرد. نتایج نشان داده است که در سناریوی اول دستیابی به رشد 8 درصدی برنامه، به دلیل عدم تحقق تولید در بخش کشاورزی، محقق نخواهد شد. اما در سناریوی دوم به واسطه ارتقاء بهرهوری، میزان تولید افزایش یافته ولی هدف کلی اشتغال محقق نمیشود. از نظر مصرف آب، نتایج هر دو سناریو بیانگر آنست که بخشهای کشاورزی سقف آب در اختیار را مصرف نموده ولی به اهداف تولیدی خود دست نیافتهاند. دستیابی به اهداف برنامه، بویژه در بخش کشاورزی جز با بهرهوری بالاتر در مصرف آب امکانپذیر نخواهد بود.
