فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: جهاد در تمامی مراتب خود وظیفه‌ای مقدس است، با این حال، در وصایای حضرت علی(ع)، به تأسی از قرآن کریم، جهاد مالی مقدم بر جهاد نظامی ذکر شده است. پژوهش پیش رو در صدد است نشان دهد که این تقدم امری اتفاقی نیست و متکی بر دلایلی است که شناخت و کاربست آن سبب اقتدار و پیشرفت بیشتر جامعه اسلامی می‌شود. روش پژوهش: این پژوهش با روش توصیفی – تحلیلی و گردآوری داده‌ای به شیوه کتابخانه‌ای انجام شده است. اعتبار محتوایی مقاله نیز مستند به منابع معتبر اسلامی و شیعی، با محوریت سخنان حضرت علی(ع) است.یافته‌ها: پاسخ به چرایی تقدم جهاد مالی بر جهاد نظامی، نیازمند مفهوم شناسی جهاد، و شناخت ارکان مهم جهاد مالی مثل زهد، عدالت و توانمندی اقتصادی است. هر گونه جهاد نظامی متکی به توان مالی است. علاوه بر اینکه گاهی خود عرصه اقتصادی به میدان رویارویی مستقیم با دشمنان تبدیل می‌شود. میدانی فراگیر که رسالتی مهم را به دوش حاکمیت، اغنیا و فقرا می‌نهد تا با کار و تولید و همچنین قناعت و مصرف صحیح، بر مشکلات غلبه کنند و سعادتی پایدار را برای جامعه ایجاد نمایند. نتیجه‌گیری: با اینکه روح و هدف جهاد نظامی جدای از جهاد مالی نیست، اما اقتضای شبکه‌ای به هم پیوسته‌ از دلایل سیاسی اجتماعی، تقدم ذاتی جهاد مالی بر جهاد نظامی در زمان جنگ و صلح است. همین موضوع جهاد مالی را چنان اصالت و موضوعیتی می‌بخشد که آن را در جایگاهی مقدم بر جهاد نظامی به عنوان امری اضطراری، عرضی و مشروط به شرایط خاص می‌نشاند.