مطالعه شواهد لفظی در بخشبندی موضوعی سوره مائده
نویسندگان
1 استادیار گروه علوم قرآن و حدیث، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد آسلامی، تهران، ایران.
2 دانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
3 دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
doi
10.30512/kq.2023.19742.3623چکیده
قرآن کریم مجموعه ای از گفتار الهی است و سبکی گفتاری (خطابی) دارد و پاراگرافها از بخشهای اساسی این کتاب آسمانی هستند. یکی از گامهای اساسی برای رسیدن به ساختار سوره، به مثابۀ واحدی پیوسته و دارای ساختاری منسجم و منظم، تقسیم آن به واحدهای معنایی و موضوعی (پاراگرافبندی) است. بر خلاف روشهای مفسران و قرآن پژوهانی که با استفاده از شواهد معنوی، سوره را به اجزاء و بخشهایی تقسیم کرده اند، پژوهش حاضر در صدد است به روش ترکیبی و با استفاده از شواهد و نشانه های لفظی به پاراگراف بندی و تقسیم بندی موضوعی سوره ها بپردازد. در این راستا، با مطالعه چند سوره، برخی شواهد و نشانه های لفظی شامل قَسَم، خطابات خداوند به پیامبر اکرم (ص) و سایرین و تکلم خداوند و غیره احصاء شده و قواعدی استخراج و با استفاده از آنها سورۀ مائده بخش بندی شد. با به کارگیری قواعد این روش، در بیشتر موارد، تقسیم بندی موضوعی سوره بدون توجه به محتوای آیات امکانپذیر است.