فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: این پژوهش با هدف مطالعه تجربه کاربران با آسیب بینایی در تعامل با سامانه‌های پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) و رسیدن به چالش‌های استفاده از این سامانه‌ها انجام شد.روش‌ پژوهش: پژوهش حاضر نوعی پژوهش اکتشافی کاربردی است که با رویکرد کیفی انجام شد و از ابزار مصاحبه و مشاهده رفتار کاربران با آسیب بینایی با پروتکل بلنداندیشی همزمان برای مطالعه کاربرانی که از فناوری کمکی برای تعامل با سامانه‌های ایرانداک بهره می‌گیرند، استفاده شد. تعاملات 24 کاربر با آسیب بینایی در حین انجام وظایف مختلف در این سامانه‌ها مورد تحلیل قرار گرفت. برای جمع‌بندی و تجزیه و تحلیل داده‌های کیفی از نرم‌افزار مکس‌کیودا استفاده شد. یادداشت‌ها مشاهده و صحبت‌های مشارکت‌کنندگان بر اساس تحلیل محتوای کیفی و در قالب کدگذاری اولیه و ثانویه بررسی شد و مقوله‌ها، زیرمقوله‌ها و مفاهیم تعیین ‌گردید. 394 کد اولیه در 9 مقوله و 28 زیرمقوله در این فرایند حاصل گردید.یافته‌ها: چالش‌هایی در ساختار اطلاعات و روابط، جایگزین‌های متنی برای محتوای گرافیکی و غیرمتنی، سازگاری محتوا با نرم‌افزار صفحه‌خوان، پیمایش با ‌صفحه‌کلید، قابل پیمایش بودن صفحات، عملکرد قابل پیش‌بینی عناصر صفحه، کمک ورودی، محدودیت‌های زمانی و ویژگی‌های حسی توسط مشارکت‌کنندگان گزارش گردید.نتیجه‌گیری: داده‌های حاصل از این مطالعه، سرنخ‌های ارزشمندی را در مورد چالش‌های کاربران با آسیب بینایی برای پیمایش سامانه‌های ایرانداک ارائه می‌دهد. این مطالعه جزء اولین تلاش‌ها برای بررسی سیستماتیک تعامل کاربران صفحه‌خوان با سامانه‌های ایرانداک محسوب می‌شود. بهبود کاربرد‌پذیری این سامانه‌ها، مستلزم تلاش‌های جدی در جهت رفع موانع شناسایی شده و اجرای توصیه‌های پژوهشی است.