ممجموعهداده روابط انسانی و بسترسازی برای مطالعات میانرشتهای قرآن
نویسندگان
1 دانش آموخته کارشناسی ارشد رشته علوم قرآن-اعجاز، پژوهشکده مطالعات میانرشتهای قرآن، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.
2 دانشیار دانشکده علوم و مهندسی کامپیوتر، گروه هوش مصنوعی، دانشگاه شهید بهشتی تهران ایران دانش آموخته حوزه علمیه قم
3 استادیار پژوهشکده مطالعات میان رشته ای قرآن، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
4 استادیار پژوهشکده مطالعات میانرشتهای قرآن، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.
doi
10.30481/lis.2023.366922.2033چکیده
هدف: هدف از این پژوهش، استخراج انواع رابطههای انسانی، شرایط آن و توصیههای ناظر به آن در قرآن به عنوان منبع دستورات الهی است.روش: در پژوهش حاضر با روش توصیفی- تحلیلی آیات قرآن یک به یک بررسی شده و با کمک چند مجموعه تفسیری معاصر، آیاتی که حاوی روابط دوسویه انسانی بوده، استخراج و در فایل اکسل به عنوان یک ردیف ثبت شده است؛ همچنین ویژگیهای اساسی این روابط مانند طرف اول و طرف دوم، نوع، توصیههای قرآنی در این نوع و حوزه اساسی با شش عنوان (اعتقادی، اجتماعی، خانوادگی، اقتصادی، سیاسی و علمی)، برای هر رابطه تعیین شده است. در نتیجه تمام آیات حاوی روابط انسانی احصاء شده و ده ویژگی برای این آیات مشخص شده است.یافته: در نهایت مجموعه دادهای ارائه شد که حاوی 2295 آیه از کل آیات قرآن کریم و 3586 رابطه انسانی است. پژوهشگرانی که از جنبههای گوناگون حقوقی، اخلاقی، سیاسی، اقتصادی، تربیتی و موارد دیگر میخواهند در قرآن پژوهش کنند، با استفاده از این مجموعهداده به تمام آیات مورد نظر خود دست خواهند یافت. در این مقاله این مجموعهداده –آرشیو شده در سایت دانشگاه شهید بهشتی- به عنوان یک شکل از خدمات اطلاعاتی معرفی میشود.نتیجهگیری: بیش از یک سوم آیات قرآن از روابط دوسویه انسانی سخن گفته و این روابط از تنوع جشمگیری برخوردار است. به گونهای که امکان مطالعه میانرشتهای قرآن و علوم انسانی در همه شاخههای اصلی آن فراهم است.