بررسی و مقایسه عملکرد دو مدل (ClimGen و LARS-WG) در شبیهسازی متغیرهای هواشناسی در شرایط مختلف اقلیمی ایران
نویسندگان
1 استاد/ دانشگاه تهران، پردیس کشاورزیومنابعطبیعی، دانشکدهمهندسیآب وخاک، کرج
2 دکترای /مهندسی عمران، وزارت نیرو، تهران.
3 دانشجوی دکتری /هواشناسی کشاورزی، دانشگاه تهران، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشکده مهندسی آب و خاک، کرج
4 دانشیار/ دانشگاه تهران، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشکده مهندسی آب و خاک، کرج.
5 دانشیار/ دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم تحقیقات، دانشکده علوم پایه، تهران.
doi
چکیده
مدلهای شبیهسازی تصادفی وضع هوا (مولدهای وضع هوا) در مطالعات مختلفی از قبیل ارزیابی ریسک پدیدههای حدی اقلیمی و هیدرولوژیک، مدیریت ریسک منابع آب و کشاورزی مورد استفاده قرار میگیرند. انجام این قبیل مطالعات، اغلب نیازمند دسترسی به سری درازمدت دادههای هواشناسی میباشد. با توجه به اینکه در اکثر ایستگاههای هواشناسی، دسترسی به آمار درازمدت وضع هوا (به ویژه، دادههای روزانه) امکانپذیر نیست، میتوان از مولدهای وضع هوا برای تطویل سری زمانی عوامل هواشناسی استفاده نمود. هدف از طراحی مولدهای وضع هوا، تولید دادههایی است که به لحاظ آماری مشابه دادههای مشاهده شده باشند. در این مطالعه، دو مدل مشهور، ClimGen و LARS-WG، از نظر تولید دادههای روزانه مجموع بارندگی، دمای حداقل و حداکثر هوا و تابش کلی خورشید در 15 نمونة اقلیمی مختلف کشور مورد بررسی قرار گرفت. برای این منظور، سه مرحله واسنجی، صحتسنجی و شبیهسازی مدلها در ایستگاههای منتخب انجام و کارایی مدلها از نظر شباهت مقادیر تولید شده با مقادیر مشاهده شده با استفاده از شاخصهای خطا نظیر ریشه میانگین مربعات (RMSE) و ضریب تعیین (CD) ارزیابی گردید. همچنین برای مقایسه برخی مشخصههای دادههای تولید شده و مشاهده شده برای مثال، طول دوره خشک و تر، توزیع فراوانی بارندگی و طول دوره یخبندان و گرمای شدید، از سه آزمون آماری شامل t-استیودنت، F و X2استفاده گردید. نتایج بدست آمده در محدوده اقلیمی نشان داد که LARS-WG در تولید دادههای بارندگی و ClimGen در شبیهسازی دماهای حداکثر و حداقل نتایج مناسبتری عاید میسازد. با این وجود، هر دو مدل، موفقیت چندانی در شبیهسازی درازمدت دادههای تابش خورشید نداشتند.