فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: «خلاصه همگان‌فهم» از روش‌هایی است که در دو دهه گذشته به عنوان یکی از ابزارهای ترویج علم و آگاه کردن عامه مردم از نتایج پژوهش‌های علمی در کانون توجه بوده است. با این حال، شمار این خلاصه‌ها هنوز بسیار نیست و هنوز روشن نیست که پژوهشگران در عمل چرا تمایلی به نگارش این خلاصه‌ها ندارند و چه پیشران‌هایی می‌تواند آن‌ها را به این سمت‌وسو بکشاند. این مقاله به دنبال آگاهی از کلیدی‌ترین بازدارنده‌ها و پیشران‌های نگارش خلاصه همگان‌فهم است.روش: این پژوهش با یاری روش «مرور نظام‌مند» به دنبال آگاهی از پیشران‌ها و بازدارنده‌های نگارش چنین خلاصه‌هایی است. پس از بازیابی نزدیک به 2900 رکورد از پایگاه‌های اطلاعاتی ایرانی و جهانی، 56 اثر از آن‌ها در پیوند با موضوع این پژوهش شناسایی و تحلیل شدند.یافته‌ها: یافته‌ها نشان دادند که در مجموع 19 پیشران و 17 بازدارنده در نگارش خلاصه همگان‌فهم نقش دارند. «افزایش آگاهی همگان» کلیدی‌ترین دلیل پژوهشگران برای نگارش این‌گونه خلاصه‌ها است و «کمبود زمان» پرتکرارترین بازدارنده‌ای است که در این زمینه می‌توان به آن اشاره کرد.نتیجه‌گیری: برخی از پیشران‌ها و بازدارنده‌ها در پیوند با خود پژوهش هستند و برخی دیگر در پیوند با پژوهشگر، نهادها و جامعه. گمان می‌رود نتایج این پژوهش بتوانند به سیاستگذاران آموزش عالی و پشتیبانان مالی و معنوی پژوهش یاری رسانند تا راهکارهایی برای افزایش نگارش این خلاصه‌ها طراحی کنند.