فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: هدف این پژوهش، شناسایی عناصر پیرامتنی تأثیرگذار بر بازیابی داستان از دیدگاه خوانندگان به منظور بهبود دسترسی به منابع داستانی است. منظور از پیرامتن‌ها، عناصری هستند که جزء بدنه اصلی متن یک داستان نیستند؛ اما به نوعی با آن در ارتباط بوده و می‌توانند بر خواننده و قضاوت‌های وی در خصوص داستان تأثیر بگذارند. روش‌شناسی: پژوهش حاضر به لحاظ هدف کاربردی و از نظر رویکرد، از نوع ترکیبی است و با راهبرد متوالی اکتشافی انجام گرفت. جامعه آماری در هر دو مرحله از پژوهش، خوانندگان ادبیات داستانی بودند. ابزار گردآوری داده‌ها در مرحله اول، مصاحبه نیمه‌ساختار یافته فردی بود و داده‌های گردآوری شده با روش تحلیل مضمون کدگذاری و تحلیل شد. به منظور گردآوری داده‌ها در مرحله دوم پژوهش، از یک پرسشنامه محقق‌ساخته در مقیاس لیکرت استفاده شد و داده‌های گردآوری شده با استفاده از روش مدل‌سازی معادلات ساختاری مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. برای تحلیل داده‌ها نیز از نرم‌افزار SmartPLS استفاده شد. یافته‌ها: بر اساس تحلیل مضمون مصاحبه‌های انجام گرفته در مرحله اول پژوهش، 12 عنصر پیرامتنی در قالب 4 مضمون اصلی اطلاعات کتابشناختی، اطلاعات مربوط به نویسنده، مرور و نقد و مشخصات ظاهری شناسایی شد. در ادامه، نتایج آزمون مدل‌سازی معادلات ساختاری معنی‌داری تأثیر مرورها و نقدهای نوشته‌ شده درباره اثر، اطلاعات کتابشناختی و اطلاعات مربوط به وی‍ژگی‌های ظاهری اثر در بهبود بازیابی داستان را تأیید کرد. نتایج: توجه به عناصر پیرامتنی می‌توانند در درک، ارزیابی، تصمیم‌گیری و انتخاب داستان تأثیر داشته و به جستجوگران در یافتن کتاب‌های داستانی مرتبط کمک کند. بنابراین پیشنهاد می‌شود از عناصر شناسایی شده در این پژوهش که تأثیر آن‌ها در بهبود بازیابی داستان تأیید شده است، به عنوان بخشی از توصیف محتوای داستان در فهرست‌های کتابخانه استفاده شود.