تدوین الگوی راهبردهای کاربردپذیری اینترنت اشیاء در کتابخانههای ایران : یک مطالعه مبتنی بر نظریه داده بنیاد
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه علم اطلاعات و دانششناسی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، بابل، ایران.
2 استادیار، گروه علم اطلاعات و دانششناسی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، بابل، ایران .
3 استادیار، گروه علم اطلاعات و دانششناسی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، بابل، ایران.
doi
10.30481/lis.2021.273471.1803چکیده
هدف: این پژوهش با هدف شناسایی عوامل راهبردی کاربردپذیری اینترنت اشیاء در کتابخانههای ایران و ارائه الگو انجام شده است. روش: پژوهش با رویکرد کیفی و به روش داده بنیاد انجام شده است. برای جمع آوری اطلاعات از روش اسنادی و مصاحبه با نمونه آماری 13 نفر از اساتید علم اطلاعات و دانششناسی کشور از طریق روش نمونهگیری گلوله برفی استفاده شد. دادهها در سه گام کدگذاری باز، محوری، انتخابی و تفسیر گزارههای مصاحبه و الگوی پارادایمی تحلیل گردید. سنجش روایی به روش پاسخگو و پایایی از دو کدگذاری تعیین شد. یافتهها: پس از تجزیه و تحلیل یافتهها تعداد 35 مقوله اصلی از خرده مقولات و مفاهیم به دست آمد. مقولات اصلی در 8 طبقه: کنترل و نظارت، توسعه خدمات، دسترسپذیری، مدیریت هوشمند، تأمین امنیت، نوآوری و توسعه، آموزش سواد اطلاعاتی و انگیزش و کامیابی قرار گرفتند و الگوی پارادایمی و نظری ارائه گردید. در الگوی نظری مستخرج پدیده اصلی کاربردپذیری اینترنت اشیاء در کتابخانههای ایران است و از طرف طبقات مکشوفه و پدیده اصلی به طرف طبقه اصلی راهبردها ارتباط داده شد. نتیجهگیری: نشان داد که عوامل راهبردی مؤثر برکاربردپذیری اینترنت اشیاء به عنوان یک فرایند پیشگام کتابخانهها را متحول میسازند. راهبردها تأثیر بسزایی در کاربردپذیری اینترنت اشیاء در کتابخانهها و توسعه آتی آنها دارند. طبقات هشتگانه مکشوفه در الگوی ارائه شده در کانون توجه مصاحبهشوندگان قرار داشته و با توجه به ارزیابی به عمل آمده، اهمیت راهبردهای مستخرج در موفقیت کتابخانههایی که از اینترنت اشیاء استفاده کنند، آشکار و روشن است.
