فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در سال‌های اخیر، خسارت ویروس کوتولگی سبزرد نخود ایرانی (chickpea chlorotic dwarf virus, CpCDV، از جنس Mastrevirus و خانوادۀ Geminiviridae) در تعداد زیادی از گیاهان مانند هندوانه، بامیه و پنبه شدت گرفته و این ویروس از نقاط مختلف دنیا گزارش شده است (Kanakala and Kuria 2018). در تحقیق حاضر، آلودگی طبیعی هندوانه به CpCDV در مزارع مورد بررسی قرار گرفت. در سال 1397، ده نمونۀ هندوانه با علائم سبزردی برگ‌ها، سفتی، تغییر رنگ با ایجاد رگه‌های سفید در داخل میوه، عدم تقارن و افزایش بذرهای عقیم در میوه (شکل 1) از مزارع آلودۀ هندوانه در بهبهان (استان خوزستان) جمع‌آوری شدند. دی اِن اِی کل نمونه‌ها به روش cetyltrimethylammonium bromide (CTAB) از بافت برگ استخراج گردید و مولکول‌های دی اِن اِی حلقوی موجود در آن‌ها به روش تکثیر دایرۀ غلتان (rolling circle amplification, RCA) با استفاده از آنزیم فی 29 دی‌اِن‌اِی پلی‌مراز (TempliPhi, GE Healthcare, USA) غنی‌سازی گردید. از محصول RCA حاصل به عنوان رشتۀ الگو به همراه جفت آغازگر CpCDV-752-F/CpCDV-1326-R (Askari et al. 2021) در آزمون واکنش زنجیره‌ای پلی‌مراز استفاده گردید. این آزمون، منجر به تکثیر قطعۀ قابل انتظار به اندازۀ 575 جفت باز برای هر ده نمونه گردید (شکل 2) که آلودگی نمونه‌ها به CpCDV را اثبات نمود. تعیین ترادف نوکلوتیدی محصول واکنش زنجیره‌ای پلی‌مراز مربوط به نمونۀ W1، آلودگی قطعی آن‌را به CpCDV تأیید نمود.