تاثیر اعتماد بیش از حد مدیر و تامین مالی داخلی بر مقیاس کارایی سرمایهگذاری
نویسندگان
1 کارشناس ارشد مدیریت مالی، گروه حسابداری ، دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری، دانشگاه یزد، یزد، ایران.
2 دانشیار، گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری ، دانشگاه یزد، یزد، ایران.
3 دانشیار دانشگاه یزد، گروه حسابداری ، دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری، دانشگاه یزد، یزد، ایران.
doi
10.48308/jfmp.2025.239643.1487چکیده
چکیده:هدف: در حوزه مالی رفتاری، تورشهای رفتاری و ویژگیهای شخصیتی مدیران که از جمله عوامل موثر بر فرایند تصمیمگیری آنها است مورد مطالعه قرار میگیرد. اعتماد بیش از حد مدیر یکی از این سوگیری های رفتاری و عوامل مهم مدیریتی است که باعث میشود مدیران توانایی های خود را بیش از حد ارزیابی کنند و ریسک های موجود را دست کم بگیرند. از این رو هدف این پژوهش بررسی تأثیر اعتماد بیش از حد مدیر و تأمین مالی داخلی بر مقیاس کارایی سرمایهگذاری شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران میباشد. در این پژوهش بررسی میشود که آیا اعتماد بیش از حد مدیر بر کارایی سرمایهگذاری و تأمین مالی از طریق منابع داخلی تأثیر میگذارد و اینکه تأمین مالی داخلی به عنوان یک میانجی رفتار میکند یا خیر؟روش: این پژوهش از دید هدف در دسته کاربردی قرار میگیرد و از دید روش از نوع پسرویدادی میباشد، که بر پایه تجزیه و تحلیل رگرسیونی و پانل دیتا است. اطلاعات جمعآوری شده در این قسمت براساس اطلاعات موجود در بازار سرمایه، صورتهای مالی شرکتها، یادداشتهای همراه آن و .... میباشد. جامعه آماری این پژوهش شامل تمام شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران است و بازهی زمانی این پژوهش دوره هشت ساله از سال ۱۳۹۴ تا ۱۴۰۱ را در برمیگیرد. نمونه آماری برای این پژوهش براساس روش نمونهگیری و حذف سیستماتیک است و شامل ۱۳۰ شرکت میباشد. برای آزمون فرضیههای این پژوهش نیز از مدل رگرسیون خطی چند متغیر استفاده شده است. همچنین برای گردآوری اطلاعات و دادههای مورد نیاز از نرمافزار رهاورد نوین و سایت کدال و برای تجزیه و تحلیل و بررسی دادهها از نرمافزار ایویوز 12 و اکسل استفاده شده است. یافتهها: نتایج حاصل از انجام این پژوهش نشان میدهد که تأمین مالی داخلی بر رابطه میان اعتماد بیش از حد و مقیاس کارایی سرمایهگذاری تأثیر میانجی دارد و میان اعتماد بیش از حد مدیر و تأمین مالی داخلی رابطه منفی و معناداری وجود دارد و تامین مالی داخلی رابطه معکوس و معناداری با مقیاس کارایی سرمایهگذاری دارد که میتوان نتیجه گرفت که تأمین مالی داخلی تاثیر معناداری بر کارایی سرمایهگذاری ندارد زیرا میان تأمین مالی داخلی با سرمایهگذاری بیش از حد و همچنین سرمایهگذاری ناکافی رابطه معناداری وجود ندارد.نتیجهگیری: طبق یافتههای این پژوهش افزایش اعتماد به نفس مدیران منجر به کاهش تأمین مالی داخلی میشود که این برخلاف نتایج پژوهشهای قبلی است و ممکن است مدیران را به سمت تامین مالی خارجی سوق دهد. همچنین وجود فرصتهایی برای تأمین مالی خارجی باعث میشود که تمایل بیش از حد مدیران به تأمین مالی داخلی کاهش یابد و سرمایهگذاریهای نامناسب نیز کم شود. طبق نتایج تجربی این پژوهش تأمین مالی داخلی تأثیری بر کارایی سرمایهگذاری ندارد و تأمین مالی داخلی به عنوان یک متغیر میانجی بر رابطه بین کارایی سرمایهگذاری و اعتماد بیش از حد مدیر تأثیرگذار است. لازم به ذکر است که مدیران بیش اعتماد، فرصتهای سرمایهگذاری را بیش از اندازه در نظر میگیرند و سود حاصل از این پروژهها را بیش از حد برآورد میکنند و خطرات آتی را دست کم میگیرند بنابراین ممکن است مدیران با اعتماد بیش از حد، دچار انحراف هایی در پروژههای سرمایهگذاری شوند.