مهار زیستی بیماری پژمردگی فوزاریومی گوجهفرنگی با استفاده از اندوفیتهای قارچی بازیدیومیکوتا
نویسندگان
1 دانشگاه کردستان
2 Ph.D in Mycology and Plant Pathology Safiabad Agricultural Research and Education and Natural Resources Center, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Dezful, Iran. k.karimi@areeo.ac.ir Tel: 00989036978611
3 دانشگاه کردستان. دانشکده کشاورزی
4 دانشگاه کردستان
doi
10.22034/ijpp.2023.2001220.405چکیده
بیماری پژمردگی فوزاریومی یکی از مهمترین بیماریهای گوجهفرنگی است که بطور جدی کشت و توسعه این محصول را در سراسر جهان تهدید میکند. در این مطالعه توان مهار زیستی چهار جدایه اندوفیت قارچی بازیدیومیکوتا جداسازی شده از گندم و یولاف وحشی شامل Rhizoctonia endophytica M32، R. zeae M9، Fomes inzengae M40 و Coprinopsis urticicola M2، علیه بیماری پژمردگی فوزاریومی گوجهفرنگی در شرایط آزمایشگاه و گلخانه مورد ارزیابی قرار گرفت. در شرایط آزمایشگاه ابتدا هویت و نژاد بیمارگر با استفاده از استنباط تبارشناختی و آغازگرهای اختصاصی مورد بررسی قرار گرفت. در ادامه با استفاده از آزمونهای آزمایشگاهی و گلخانهای شامل کشت متقابل، تولید متابولیت فرار، کشت داخل گلدان و آزمونهای تقسیم و برش ریشه، توانایی آنتاگونیستی جدایههای اندوفیت در بازدارندگی از رشد بیمارگر و امکان القای مقاومت در گیاه مورد بررسی قرار گرفت. با استفاده از شواهد مولکولی هویت و نژاد بیمارگر به صورت Fusarium oxysporum f. sp. lycopersici نژاد 3 تعیین گردید. آزمونهای آزمایشگاهی در مقایسه با شاهد نشان داد که در آزمون کشت متقابل تمامی جدایهها در روزهای پنجم و هفتم بعد از کشت سبب کاهش معنیدار قطر پرگنه قارچ بیمارگر شدند. در آزمون متابولیت فرار نیز تمامی جدایهها، بجز جدایه R. zeae M9 در روزهای سوم و پنجم، بطور معنیداری کاهش رشد میسلیومی بیمارگر را موجب شدند. بررسیهای انجام شده در شرایط گلخانه نیز نشان داد که تنها جدایه C. urticicola M2 به طور معنیداری در مقایسه با تیمار شاهد و سایر اندوفیتها سبب کاهش شدت بیماری پژمردگی فوزاریومی گوجهفرنگی و افزایش فاکتورهای رشدی گیاه گردید.
