فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: عدم تقارن رفتار توده‌وار به معنای تفاوت میزان وقوع این رفتار در بازار با بازدهی مثبت و بازار با بازدهی منفی می‌باشد. با در نظر گرفتن اینکه پرش‌های بازده می‌تواند ناشی از اطلاعاتی باشد که معامله‌گران مبتدی بازار را به تقلید از رفتار سایرین ترغیب می‌کند و با توجه به تایید قدرت توضیح‌دهندگی پرش‌های بازده در خصوص رفتار توده‌وار در پیشینه‌پژوهش و از سوی دیگر اهمیت بررسی عدم تقارن این رفتار در دوره حباب ، هدف این پژوهش بررسی رفتار توده‌وار، عدم تقارن آن و قدرت توضیح‌دهندگی پرش‌های بازده در خصوص این پدیده در سه دوره‌ زمانی (دوره‌های قبل، حین و بعد از وقوع حباب) در بورس اوراق بهادار تهران می‌باشد.روش: در این پژوهش، رفتاربازده شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران از 5 اسفند ماه سال 1393 (تاریخ تشکیل شاخص هم‌وزن) تا 29 اسفند ماه سال 1401 با استفاده از روش انحراف مطلق مقطعی بازده (CSAD) مورد بررسی قرار گرفته است. پرش‌های بازده با در نظر گرفتن داده‌های پنج دقیقه‌ای شاخص هم‌وزن به کمک واریانس تحقق‌یافته و واریانس bipower محاسبه گردیده است. روش انحراف مطلق مقطعی بازده با توجه به انحراف بازده‌های قیمتی سهم‌های منفرد( تشکیل دهنده شاخص) از بازده شاخص، رفتار توده‌وار را به صورت روزانه مورد آزمون قرار می‌دهد. همچنین نتایج روش انحراف مطلق مقطعی بازده جهت بررسی ارتباط سایر متغیر‌ها با رفتار توده‌وار مورداستفاده قرارگرفته است. برای آزمون عدم تقارن رفتار توده‌وار از تفاوت میزان وقوع رفتار توده‌وار در بازار با بازدهی مثبت و بازار با بازدهی منفی (با در نظر گرفتن پرش‌های بازده و بدون در نظر گرفتن آن) استفاده شده است.یافته‌ها: نتایج این مطالعه نشان داد که درهر سه دوره مورد بررسی، پرش‌های بازده در بورس اوراق بهادار تهران قابل مشاهده است. تنها در دوره سوم مورد بررسی (بدون در نظر گرفتن تفکیک بازدهی مثبت و منفی بازار و پرش‌های بازده) وقوع رفتار توده‌وار در بورس اوراق بهادار تهران تایید می‌‌شود. در شرایط بازده منفی بازار (بدون در نظر گرفتن پرش‌های بازده) وقوع رفتار توده‌وار در هر سه دوره مورد بررسی، تایید می‌شود. با در نظر گرفتن پرش‌های بازده، ضریب تعیین تعدیل شده افزایش می‌یابد بنابراین می‌توان گفت که قدرت توضیح دهندگی مدل افزایش یافته است.نتیجه‌گیری: با توجه به مشاهده وقوع رفتار توده‌وار در بازار با بازدهی منفی و عدم مشاهده آن در بازار با بازدهی مثبت (در دوره اول و دوم مورد بررسی)، عدم تقارن رفتار توده‌وار در بورس اوراق بهادار تهران مورد تایید قرار می‌گیرد. در توضیح این عدم تقارن می‌توان گفت که در بازارهای منفی، سرمایه‌گذاران به دلیل استرس و ریسک‌های مرتبط با شرایط نزولی بازار، تمایل بیشتری به تقلید از دیگران دارند. در مقابل، در بازارهای مثبت که سرمایه‌گذاران ریسک‌های کمتری را احساس می‌کنند، تمایل به تقلید از رفتار سایر فعالان بازار، کمتر از بازار با بازدهی منفی است. همچنین قدرت توضیح‌دهندگی مدل در خصوص رفتار توده‌وار با در نظر گرفتن پرش‌های بازده افزایش می‌یابد.