دستکاری جریانهای نقدی عملیاتی: شواهد تجربی در بازار سرمایه ایران
نویسندگان
1 دانشیار، گروه حسابداری، دانشگاه قم، قم ، ایران.
2 استادیار، گروه حسابداری، دانشگاه قم، قم ، ایران
3 کارشناسی ارشد، گروه حسابداری، دانشگاه قم، قم، ایران.
doi
10.48308/jfmp.2024.104507چکیده
در این پژوهش به بررسی مقوله دستکاری جریانهای نقدی عملیاتی در شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران و زمینههای انگیزشیِ آن در قالب انگیزههای بازار سرمایه (دستیابی به اهداف از قبل تعیین شده و ناتوانی مالی) طی دوره زمانی 1399-1390 در قالب دادههای فصلی و سالیانه پرداخته شد. برای انجام این پژوهش تعداد 150 شرکت بورسی طی دوره زمانی مذکور بررسی گردید. برای آزمون فرضیهها، از تحلیل رگرسیونی تلفیقی/ترکیبی در قالب دادههای فصلی و از آزمون خی دو در قالب دادههای سالیانه در نرمافزار EViews 9 استفاده شد. در این پژوهش، متغیرهای مستقل عبارتند از متغیرهای مجازی تعیینکننده فصل چهارم و فصل اول سال مالی در قالب دادههای فصلی برای آزمون فرضیه اول و متغیرهای میزان وجوه نقد عملیاتی، تغییرات وجوه نقد عملیاتی و درماندگی مالی در قالب دادههای سالیانه برای آزمون فرضیه دوم. در پژوهش حاضر، متغیرهای وابسته شامل تغییرات سرمایه در گردش بر مبنای تغییر در چرخه وصول نقدی و تغییر در خالص سرمایه در گردش غیرنقدی به عنوان معیارهایی برای سنجش دستکاری و مدیریتِ جریانهای نقدی عملیاتی در قالب دادههای فصلی (سه ماهه) برای آزمون فرضیه اول است. در این پژوهش از متغیرهای کنترلی تغییرات فروش، سود خالص و تغییرات آن نیز در قالب دادههای فصلی برای آزمون فرضیه اول استفاده گردید. یافتههای پژوهش حاکی از تأییدِ دستکاری جریانهای نقدی عملیاتی توسط شرکتهای مورد بررسی است. دیگر نتایج حاکی از آن است که دستیابی به اهداف از قبل تعیین شده و ناتوانی و درماندگی مالی، در دستکاری جریانهای نقدی عملیاتی مؤثر بودهاند.