تحلیل کاربرد الگوی فراگفتمان هایلند در خلاصه سازی خودکار استناد مدار: پیشنهاد طرح حاشیه نویسی بافتارهای استنادی
نویسندگان
1 دانشیار گروه علم اطلاعات و دانششناسی دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
2 دانشیار گروه زبانهای خارجی و زبانشناسی دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
3 دانشجوی دکتری علم اطلاعات و دانششناسی، گرایش بازیابی اطلاعات و دانش. دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
4 استاد گروه علم اطلاعات و دانششناسی دانشگاه شیراز، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
5 استادیار گروه مهندسی و علوم کامپیوتر و فناوری اطلاعات دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
doi
10.30481/lis.2019.81993چکیده
هدف: هدف مقاله حاضر، تحلیل کاربرد الگوی فراگفتمان هایلند در خلاصهسازی خودکار استنادمدار متون علمی و پیشنهاد یک طرح حاشیهنویسی فراگفتمانمدار برای بافتارهای استنادی به منظور به کارگیری در خلاصهسازی استنادمدار میباشد. روششناسی: روششناسی این پژوهش از نوع کتابخانهای است و پاسخ دهی به سؤالات پژوهش، از طریق مطالعه و تحلیل منابع مربوط به الگوی فراگفتمان هایلند، خلاصهسازی خودکار متون علمی، تحلیل بافتارهای استناد و طبقهبندی کارکردهای استناددهی انجام شده است. یافتهها: فراگفتمان تعاملی هایلند برای نشان دادن چشمانداز نویسنده نسبت به اطلاعات گزارهای و خواننده به کار میرود، از ابزارهای زبانی مناسب ژانر نقد بهره میبرد و برای تحلیل بافتارهای استنادی مناسب است. بنابراین، طرح حاشیهنویسی فراگفتمانمدار بافتارهای استنادی بر اساس تردیدنما، یقیننما، نگرشنما، خوداظهارها و دخیلسازها که از مؤلفههای اصلی فراگفتمان تعاملی - مشارکتی هایلند هستند، پیشنهاد شد. این طرح شامل 70 طبقه میباشد. نتیجهگیری: از فراگفتمان تعاملی هایلند میتوان برای ساخت پیکره مناسب جهت خلاصهسازی خودکار استنادمدار بهره گرفت و مراحل ایجاد ردهبندهای مورد نیاز فرآیند خلاصهسازی، پالایش بافتارهای استنادی و انتخاب جملات برای درج در خلاصه نهایی را بر اساس آن انجام داد. حاشیهنویسی پیکرهها عموماً بر اساس یک طرح حاشیهنویسی انجام میشود. بنابراین، طرح پیشنهاد شده میتواند مفید واقع شود. با توجه به این که طرح حاشیهنویسی پیشنهاد شده مبتنی بر نظریات موجود است، لازم است در به کارگیری آن، از حاشیهنویسان خواسته شود تا در حین برچسبزنی، هر برچسب دیگری غیر از موارد مطرح شده در طرح را که به ذهنشان میرسد با ذکر دلیل، یادداشت نمایند تا در صورت احراز توافق مطلوب به طرح اضافه گردد.
