موقعیت ساختاری در بلاغت قرآن با نگاهی به آیاتی در مورد رزق
نویسندگان
1 عضو هیأت علمی گروه معارف اسلامی دانشگاه کاشان
doi
چکیده
عنایت به موقعیتهای بیان در بنای انگارة سخن، مهمترین رکن بلاغت در گفتار و نوشتار به شمار میرود؛ بلاغت ساختار قرآن کریم که بیگمان از روشنترین لایههای اعجاز آن در میدان تحدّی است، با توجّه به رسالت اصلی آن ـ بیدارگری و هدایتبخشی ـ از این شگرد انکارناپذیر جدا نیست. نوشتة پیش روی، به بررسی گوشهای از شواهد بیشمار قرآنی در راستای توجّه به موقعیّتها و فضاهای سخن به دنبال جستوجوی پاسخ به این پرسش اساسی است که: راز تکرار مضامین قرآنی در عین گونهگونی زوایای ساختاری در چیست؟ در این راستا بخشهایی از آیات قرآن که قبض و بسط رزق در آنها مطرح شده مورد بررسی قرار گرفتهاند. بخشی از یافتههای این جستجو، عبارت است از: 1) نکتههای بلاغی که در جایگاه ویژة هر یک از ساختارهای متفاوت و مشتمل بر مضامین مشترک در آیات مورد بحث وجود دارد؛ 2) نظریة دیرآهنگ نظم قرآن و پیوندهای بلاغی در ساختار آیات، حقیقتی است جدّی که پیگیری آن در قرآن کریم میتواند درهای تازهای از ساحتهای بلاغی و زیباییشناختی این کتاب الهی را پیش روی کاوشگران بگشاید.
