فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

گورستان خانقاه در روستای خانقاه در شهرستان خلخال از توابع استان اردبیل، که از نظر یافته‌های تدفینی یکی از شاخص‌ترین محوطه‌های گورستانی شمال‌غرب ایران به‌شمار می‌آید؛ زیرا گورهایی از سه دورۀ فرهنگی عصر مفرغ میانی، عصر آهن و دورۀ پارتی را ارائه داده است. در گورستان خانقاه، چهار فصل کاوش علمی صورت گرفته، که در پژوهش حاضر به گورهای کاوش شده در فصل سوم به‌دلیل تنوع دوره‌های فرهنگی، پرداخته شده است. در طی این فصل، چهار گور باستانی مورد کاوش قرار گرفته که با شماره‌های 30، 33، 34 و 35 مشخص گردیده‌اند. گورهای شمارۀ 30 و 33 در عصر مفرغ میانی و گورهای شمارۀ 34 و 35 در عصر آهن I تاریخ‌گذاری شده‌اند. گورهای این گورستان از نوع قبور چاله‌ای بوده که تدفین به‌صورت تک‌نفره و دونفره در چالۀ گور صورت گرفته است. ابعاد چالۀ گور باتوجه به قامت شخص و نیز فضای موردنیاز برای قرار دادن هدایا در داخل گور، کنده شده است. این پژوهش، ضمن دسته‌بندی و گونه‌شناسی سفال‌ها، به‌دنبال پاسخ‌گویی به این پرسش مهم است که همانندی این سفال‌ها با محوطه‌های هم‌زمان در شمال و شمال‌غرب ایران و محوطه‌های خارج از مرزهای کنونی ایران را چگونه می‌توان تفسیر و تبیین نمود؟ پژوهش حاضر به‌لحاظ کیفی به شیوۀ توصیفی‌-تحلیلی و با رویکرد مقایسه‌ای مورد مطالعه و از منظر داده‌های تدفینی با آثار سایر محوطه‌های هم‌زمان در شمال و شمال‌غرب ایران و محوطه‌های خارج از مرزهای سیاسی ایران مورد مقایسه قرار گرفته است. نتایج حاصل، روشن‌گر ارتباط فرهنگی گورستان خانقاه با محوطه‌های عصر مفرغ میانی و جدید و عصر آهن I و II است. برای تاریخ‌گذاری گورهای گورستان خانقاه مدارک و شواهد بسیاری در دست است. نحوۀ تدفین، شکل و ساختار گورها و گونه‌شناسی سفال‌ها و اشیای به‌دست آمده، تعلق این گورستان به عصر مفرغ میانی تا دورۀ آهن I و II را اثبات می‌کند.