عقلگـرایی اعتدالـی ـ انتقـادی در پذیرش باورهای دینی
نویسندگان
1 استادیار فلسفه دانشگاه مفید، قم ایران.
doi
چکیده
در ارزیابی باورهای دینی کسانی قائل شدهاند که یک شخص در صورتی مجاز به پذیرش یک باور است که برای آن برهانی داشته باشد که همه عقلای عالم را قانع کند، یا گفتهاند فرد باید برای همه باورها و اعمال خود برهان داشته باشد و به امر خردگریز تن ندهد. در نقطه مقابل، کسانی هستند که میگویند عقل ضد ایمان است یا با آن رابطه ندارد، یا میگویند همه باورها را باید از ظاهر متون دینی گرفت و به عقل اعتناء و توجه نکرد. عقلگرایی اعتدالی - انتقادی در مقابل هر دوی این گرایشها قرار دارد و میگوید عقل اعتبار و حجیت دارد و بدون آن دینداری ممکن نیست، اما این عقل از یک سو در همه امور داوری ندارد و بنابراین باید در دین به امور خردگریز نیز تن داد، و از سوی دیگر این عقل در ارائه برهان مصون از خطا نیست و به همین دلیل انسانها نمیتوانند باورهای خود را به همگان بقبولانند. در این مقاله مؤلف در پی دفاع از موضع عقلگرایی اعتدالی - انتقادی است.