فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

با مطالعه دقیق و روشمند سفال می‌توان به اطلاعت مهم و ارزشمندی دربارۀ شیوه معیشت، فرهنگ، هنر، اوضاع اقتصادی، فناوری، برهم‌کنش‌های فرهنگی و بسیاری از دیگر جنبه‌های اجتماعات بشر دست یافت. دشت سرخس در شمال شرق ایران و هم‌جوار با کشور ترکمنستان واقع شده است. شناسایی و طبقه­‌بندی سفال‌های ساسانی این منطقه می‌تواند ابزار مناسبی برای شناخت بیشتر سنت‌های سفال‌گری و مطالعۀ تعاملات فرهنگی و اقتصادی مراکز جمعیتی آن دوره باشد. بررسی باستان­‌شناختی دشت سرخس و تعداد 80 قطعه سفال شاخص از 12 محوطه ساسانی، به‌عنوان شالودۀ اصلی و به‌منظور زمان‌سنجی نسبی پژوهش حاضر مدنظر است. به‌منظور دستیابی به پاسخی علمی برای نمایان ساختن برهم‌کنش‌های فرهنگی از روش‌های کتابخانه‌ای (توصیفی و تحلیل مقایسه‌ای) و بررسی میدانی استفاده شد و یافته‌های حاصل از بررسی باستان­‌شناختی دشت سرخس با یافته‌های حاصل از مناطق هم‌دوره درون منطقه و فرامنطقه‌ای مقایسه شد و با یافتن این مشابهت‌ها، طبقه‌­بندی، گونه­‌شناسی و ارتباطات فرهنگی آشکار و تجزیه و تحلیل گردید. بر اساس مطالعات میدانی، شواهدی از توالی فرهنگی و تک دوره‌ای بودن استقرارهای ساسانی به دست آمد. با توجه به مطالعات صورت ­گرفته روی سفال‌­های منتسب به دورۀ ساسانی در دشت سرخس می­‌توان دو نوع سفال بومی محلی (متأثر از فرهنگ واحۀ سرخس ترکمنستان) و سفال رایج دورۀ ساسانی (متأثر از فرهنگ­ مرو)، یعنی فرهنگ شناخته‌شده جنوب ترکمنستان ­را در نظر گرفت.