فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زبان عادی و علمی آکنده از واژه‌هایی است که بار علّی دارند. بسیاری از توضیحات و تبیین‌های ما علّی هستند. اما هنگامی که سعی در تحلیل مفهومی علّیت می‌کنیم دچار مشکل می‌شویم. اولین تحلیل جدی در باب علّیت تحلیل هیومی است. طرفه اینجاست که با وجود اهمیت و شهرت هیوم هنوز هیچ اجماعی در مورد تفسیر صحیح آرای این فیلسوف اسکاتلندی صورت نگرفته است.[1] آنچه در این نوشته می‌خوانید بازسازی انتقادی مجموعه نظریاتی است که در ادبیات فلسفی به آن‌ها نظریات انتظام‌گرایانه در باب علّیت می‌گویند. وجه مشترک تمامی این نظریات تقلیل دادن مفهوم علّیت به مفهوم قانون و یا انتظام است. اما از آنجا که این نظریات عمیقاً ریشه‌های هیومی دارند آموزه‌های اصلی آن‌ها در آثار هیوم نیز بازشناسی می‌گردد. 1. برای تعابیر واقع گرایانه از هیوم ر.ک: Smith (1940), Wright (1973), Strawson (1989)