فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه و هدف: تله‌های شایستگی نشان‌دهنده رفتارهای از پیش ‌تعیین‌شده، پیش‌بینی‌شده، تکراری و آرامش‌بخشی هستند که اشخاص را از دستیابی به فرصت‌ها بازداشته و آنان را مجبور می‌کند پاسخ‌های تکراری و دم‌دستی را انتخاب کنند. تله شایستگی با گرفتار کردن رهبران در بـنـد شـیـوه‌هـاى سـنـتـى و مـعـمـول به ایجاد محیطى منجر می‌گردد که روح ابتکار و نوآورى در آن مسکوت شده ‌است لذا باتوجه به اهمیت موضوع، پژوهش حاضر با هدف مطالعه تله شایستگی و کاهش نوآوری از طریق ارائه نقشه شناختی فازی با رویکرد نقشه شناخت فازی انجام شد. روش‌شناسی: پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و از حیث شیوه گردآوری داده‌ها در زمره پژوهش‌های اکتشافی قرار می‌گیرد. این پژوهش از نوع تحقیقات آمیخته (کیفی–کمی) بوده و بر مبنای رویکرد قیاسی–استقرایی انجام شده است. جامعه آماری پژوهش را خبرگانی تشکیل می‌دهند که با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند و بر اساس اصل کفایت نظری انتخاب شده‌اند. ابزار گردآوری داده‌ها در بخش کیفی، مصاحبه است که روایی و پایایی آن با بهره‌گیری از روایی محتوایی و روایی نظری و نیز از طریق پایایی‌سنجی درون‌کدگذار و میان‌کدگذار تأیید شده است. همچنین، در بخش کمی از پرسشنامه به‌عنوان ابزار گردآوری داده‌ها استفاده شده که روایی و پایایی آن به‌ترتیب با استفاده از روایی محتوایی و پایایی بازآزمون تأیید گردید. در نهایت، داده‌های کیفی با روش تحلیل محتوا و داده‌های کمی با بهره‌گیری از نقشه شناختی فازی مورد تحلیل قرار گرفتند. یافته‌ها: مهم‌ترین ابعاد تله شایستگی در میان فرماندهان، شامل عدم اختصاص فرصت کافی برای بروز و به‌کارگیری نوآوری‌ها، ضعف در درک و تحلیل تغییرات محیطیِ عرصه نظامی، و فقدان تقویت مستمر ظرفیت‌های دانشی و مهارتی در ارتش است. افزون بر این، یافته‌ها حاکی از آن است که تضعیف جریان نوآوری، کاهش پویایی و روحیه آفرینندگی سازمانی، قربانی شدن انعطاف‌پذیری و چابکی ارتش در برابر تداوم شایستگی‌های منسوخ، و گرفتار شدن فرماندهان در چرخه‌ای از یادگیری نامتعادل و غیرنوآورانه، از مهم‌ترین پیامدهای بروز تله شایستگی در سطوح فرماندهی به شمار می‌روند. نتیجه‌گیری: تله شایستگی در فرماندهان ارتش به کاهش نوآوری، انعطاف‌پذیری و قدرت پاسخگویی سریع به تغییرات محیطی منجر می‌شود و در نهایت، اثربخشی و پویایی نظامی سازمان را تهدید می‌نماید.