بررسی مبادی مابعدالطبیعی مکتب شهودگرایی ریاضی براؤر
نویسندگان
1 عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم انسانی
doi
چکیده
از مهمترین پرسشهایی که فیلسوف یا دانشجوی مبانی ریاضیات با آن مواجه است میتوان به این پرسشها اشاره نمود: موضوعات ریاضی چه هستند؟ و معرفت ما از ریاضیات برچه مبنایی قرار دارد؟ تاریخ ریاضیات نشانگر پاسخهای مختلف به این پرسشها است. شهودگرایی ریاضی بهعنوان مکتبی درباره مبانی ریاضیات سعی دارد به این پرسشها پاسخ دهد. این مکتب در اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم توسط براؤر, ریاضیدان هلندی, مطرح شد و هم اکنون دارای کاربردی وسیع در علوم کامپیوتر است. اندیشههای براؤر ترکیب پیچیدهای از ایدههای ریاضی پیش از او میباشند. کسانی همچون کرونکر, برل و پوانکاره را میتوان از متقدمان این نوع تفکر دانست. فلسفه براور تشابه غیر قابل انکاری با تفسیر اصالت نفسی فیخته از ذهن گرایی کانت و بدبینی شوپنهاور و شهودگرایی برگسون دارد. اما باید به این نکته توجه کرد که این ریاضیدانان و فیلسوفان به عصری متعلق بودند که میرفت تا جهانبینی روشنگری جای خود را به جهانبینی رمانتیک دهد که اوج آن بین دهههای آخر قرن هیجدهم و حدود سالهای 1830 و 1840 بود. مهمترین وجه این عصر طغیان در برابر فرهنگ عقلگرایی روشنگری است. از این رو براؤر و تمام کسانی که آرای ایشان بر او تأثیر داشتند تحت تأثیر عوامل فلسفی و جامعه شناختی این دوره بودند. این مقاله سعی دارد تأثیر عوامل فرهنگی, فلسفی و جامعه شناختی این محیط را در پیدایش مکتب شهودگرایی براؤری نشان دهد.