تفسیر تطبیقی ابن‌عاشور و مدرسی از آیۀ تطهیر با تأکید بر سیاق

نویسندگان

1 استادیار، گروه علوم قرآن و حدیث، مجتمع آموزش عالی شهید محلاتی، قم، ایران

2 استادیار گروه علوم قرآن و حدیث، مجتمع آموزش عالی شهید محلاتی، قم، ایران

doi
10.22091/ptt.2024.9382.2240
چکیده

چگونگی پیوند آیۀ تطهیر (احزاب: 33) با آیات مربوط به همسران رسول خدا (ص) در سورۀ احزاب همواره معرکۀ آرای مفسران فریقین بوده است، به‌گونه‌ای که برخی از مفسران شیعه قائل به تحریف مکانی آیۀ تطهیر شده‌اند و برخی از مفسران اهل‌سنت در این باره سخنانی گفته‌اند که با سایر آیات و روایات موردقبول فریقین در شأن نزول آیۀ تطهیر ناسازگار است. هدف از این پژوهش، که به شیوۀ تطبیقی سامان یافته، مشخص کردن چگونگی پیوند گفته‌شده بر اساس دیدگاه مدرسی و ابن‌عاشور است. این پژوهش به این نتیجه رسیده است که برخلاف دیدگاه ابن‌عاشور، نظرات مدرسی علاوه بر تطبیق با سیاق کلی حاکم بر سوره، با سیاق حاکم بر آیات مذکور و روایات معتبر فریقین هماهنگی کامل دارد. بر اساس این دیدگاه، آیۀ تطهیر دارای شأن نزولی متفاوت از آیات مرتبط با همسران پیامبر (ص) است و علت قرار گرفتن آن در کنار آیات مربوط به همسران پیامبر (ص) این است که مردم همۀ اعضای خانوادۀ پیامبر (ص) را، از جهت تأسی و اقتدا به آنها، همگون نپندارند.