طراحی الگوی سیاست‌های تأمین مالی کارآفرینی فناورانه در کسب و کار دانش بنیان در ایران

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری کارآفرینی فناوری، گروه کارآفرینی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران

2 استادیار گروه آینده پژوهی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه بین المللی امام خمینی(ره)، قزوین، ایران.

3 استادیار گروه گروه مدیریت، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران

doi
10.22034/qjimdo.2024.447955.1670
چکیده

زمینه و هدف: کسب‌وکارهای دانش‌بنیان به عنوان محرک‌های اصلی نوآوری و رشد اقتصادی، نیازمند سیاست‌های تأمین مالی کارآمد و متناسب با شرایط محیطی هستند. در ایران، چالش‌های متعددی همانند نبود منابع مالی پایدار، مانع رشد و توسعه این کسب‌وکارها می‌شود. بر این اساس، این پژوهش با هدف طراحی الگوی سیاست‌های تأمین مالی کارآفرینی فناورانه در کسب‌وکارهای دانش‌بنیان ایران انجام شده است. روش‌شناسی: این پژوهش از لحاظ هدف کاربردی و از نظر روش، کیفی است و از راهبرد نظریه داده‌بنیاد استفاده شده است. جامعه آماری پژوهش شامل 16 نفر از خبرگان فعال در کسب و کار دانش‌بنیان ایران است که با استفاده از روش نمونه‌گیری گلوله برفی انتخاب شده اند. در این پژوهش از ابزار مصاحبه نیمه ساختاریافته برای جمع‌آوری دادها استفاده شد و تحلیل داده‌ها از طریق کدگذاری سه مرحله‌ای انجام شد. یافته‌ها: داده‌های تحقیق بعد از تجزیه و تحلیل در قالب الگوی سیاست‌‌های تأمین مالی کارآفرینی فناورانه به عنوان مقوله محوری، شرایط علی (ضعف عملکردی صندوق‌های تامین مالی موجود، ضعف سیاست صندوق‌های خطرپذیر، ضعف بیمه‌ای ضمانت اعتباری، ضعف سازمانی و دانشی، ضعف فرهنگی و اجتماعی جهت سرمایه‌گذاری و مشارکت، ضعف زیر ساختی)، عوامل زمینه‌ای (عوامل خارجی، داخلی، تسهیل‌کننده، ویژگی‌های محیطی)، عوامل مداخله‌گر (عوامل محیطی)، راهبردها (تامین مالی داخلی، تامین مالی سنتی مبتنی بر بدهی، تامین مالی بر اساس  مداخلات دولتی، تامین مالی بر اساس  بدهی جایگزین، تامین مالی مبتنی بر حقوق صاحبان، پیامدها (توانمند نمودن کسب و کارهای دانش‌بنیان، اصلاح ساختاری صندوق‌های تامین مالی موجود، توسعه ساختاری مرتبط با کارآفرینی فناورانه) دسته‌بندی شدند. نتیجه‌گیری: الگوی نهایی تحقیق می‌تواند به عنوان راهنمایی برای سیاست‌گذاران و مدیران جهت رفع چالش‌های تامین مالی کسب و کار دانش‌بنیان و شناسایی نقاط قوت و ضعف خود مورد استفاده قرار گیرد.