فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف/ زمینه: در حماسه‌ها، قهرمانان حماسی با ویژگی‌های خاص خود، محور اصلی شعر هستند. تکرار ویژگی‌های یکسان در حماسه‌ها «بن‌مایه»ها را پدید می‌آورد. چگونگی تولد، پرورش یافتن، گذار از مراحل مختلف و مهمتر از همه، ایثارگری و فداکاری برای نجات میهن یا به عبارت دیگر، گذشتن از خود و فردیت برای رسیدن به کل و نجات یک کشور، قوم، آیین و در نهایت چگونگی رسیدن به مرحلۀ تعالی در شمار مهمترین بن‌مایه‌های قهرمان حماسی است.روش/ ررویکرد: این مقاله که به روش توصیفی-تحلیلی و با رویکرد استنادی تنظیم شده است؛ بن‌مایه‌های تکرار شونده در حماسه‌های مزبور را براساس مکتب تطبیقی آمریکایی مقایسه می‌کند و با توجه به اشتراکات فرهنگی ایران و هند نقاط اشتراک و افتراق بن‌مایه‌های تکرارشوندۀ قهرمانان حماسه‌ها را بیان می‌کند.یافته‌ها/ نتایج: جستار حاضر با تمرکز بر سه بن‌مایۀ محوری «تولد و رشد معجزه‌آسا»، «روند عاشق شدن و همسرگزینی» و «سفر و گذر از آزمون‌ها»، نشان می‌دهد که چگونه این الگوهای مشترک، در خدمت بازتاب جهان‌بینی و آرمان‌های فرهنگی متمایز هر تمدن قرار گرفته‌اند. نتایج حاکی از آن است که تولد قهرمان در این متون، نویدی برای نجات است؛ عشق او زمینه‌ای برای آزمون وظیفه‌شناسی و شرافتمندی است و سفر وی، مسیری برای تحقق «دارما» یا «فرّه» است و این سه بن‌مایه، در کنار یکدیگر، قوس تکاملی قهرمان آرمانی را در هر فرهنگ ترسیم می‌کنند.