تحلیل آراء مفسران فریقین در رابطه میان تکریم و تفضیل
doi
10.22091/ptt.2023.8330.2116چکیده
با استناد به آیات قرآن کریم، انسان اشرف مخلوقات است. از یکسو، برای صعود تا قرب الهی استعداد دارد و از سوی دیگر، برای سقوط در پایینترین درجه مستعد است. مسأله تکریم و تفضیل در آیه هفتاد سوره اسراء، به دنبال هم بیان شده است. تکریم الهی به انسان کرامت داده تا در مقام برتری قرار گیرد. حال چه رابطهای میان تکریم و تفضیل وجود دارد که قرآن به آن پرداخته است؟ انطباق دیدگاه مفسران فریقین در دستیابی به پاسخ این مسأله اهمیت دارد. هدف از این پژوهش، یافتن مؤثرترین عامل در جلب تکریم الهی و تحقق برتری انسان است؛ زیرا این عامل میتواند رابطه میان تکریم و تفضیل را مشخص نماید. پژوهش حاضر بهصورت تطبیقی، با بهرهگیری از شیوه تحلیلی – توصیفی و با استفاده از منابع کتابخانهای، به بررسی موضوع پرداخته است. نتیجه تحقیق نشان میدهد که تکریم الهی، به دو جهتِ نعمتهای عام و خاص الهی است که انسان از آن برخوردار شده است؛ اما مقام تفضیل و برتری او بر سایر موجودات، با تقوا و بندگی خداوند معنا مییابد؛ در غیر این صورت بشر نهتنها افضل نیست که اضلّ است.