فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه و هدف: محدودیت منابع و وجود فرصت‌های متعدد نوآوری، ضرورت توجه بیش‌ از پیش به اولویت‌گذاری هوشمندانه در حوزه علم، فناوری و نوآوری را آشکار نموده است. بر این اساس، در این تحقیق به  ارائه سازوکاری برای اولویت‌گذاری فناوری‌های دفاعی پرداخته شده است. روش‌شناسی: در این پژوهش از روش‌شناسی علم طراحی ‌استفاده شد که بر حل مسائل خاص از راه طراحی و ساخت مصنوعات جدید تمرکز دارد. این روش دارای 3 مرحله اصلی شامل آگاهی، توسعه و جمع‌بندی است و هر مرحله دارای چهار مرحله فرعی است. در این پژوهش، از ابزار مصاحبه عمیق استفاده شد. تعداد 24 نفر از خبرگان به عنوان جامعه آماری به روش گلوله­برفی انتخاب شدند. برای تحلیل داده­های پژوهش از روش­های عمومی مبتنی بر تحلیل تم و نیز ترکیبی از رویکردهای استقرائی و نظریه­مبنایی برای شناسایی و دسته­بندی مضامین و الگوهای معنایی (تم­ها) موجود در داده­ها استفاده شد. یافته‌ها: الگوی پیشنهادی برای اولویت‌گذاری فناوری‌های دفاعی به ترتیب شامل هشت مرحله زیر بود؛  استخراج ارزش‌های پایه راهبردی فرابخشی - بالادستی - ملی و بین‌المللی، شناسایی فناوری‌ها و برآورد مستمر احتمال استفاده و ابعاد کاربری آنان در حوزه نظامی، تبیین پیامدها و نتایج حال و آینده توسعه هرکدام از فناوری‌ها، حوزه‌های تحت اثر و ذینفعان هرکدام از فناوری‌ها، تعیین اوزان هرکدام از معیارهای توانمندی، جذابیت و سازگاری و انعکاس در ماتریس سه‌بعدی و انتخاب بهترین سبد پروژه‌های توسعه فناوری، نهایی کردن سبد پروژه‌ها، پایش و ارزیابی مستمر اولویت‌های فناورانه. نتیجه‌گیری: در موضوع اولویت‌گذاری فناوری‌های بالقوه یا بالفعل دفاعی، در نظر گرفتن انتظارات ذینفعان یا بخش‌های اقتصادی، سیاسی، اجتماعی و فرهنگی ضروری است. همچنین به‌عنوان یک توصیه سیاستی، به ‌ضرورت تمرکز هر چه بیشتر بر فناوری‌های دومنظوره و ارتباط صنایع دفاعی و غیردفاعی تأکید شد.