توضیح رابطه رفتار جمعی و مومنتوم با بازدهی سهام: شواهدی از بازار سرمایه ایران

نویسندگان

1 استادیار گروه مدیریت، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 دانشجوی دکتری حسابداری، دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری حسابداری، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

doi
10.52547/jfmp.9.26.121
چکیده

مالی رفتاری، پارادایم جدیدی در بازارهای مالی است که به‌تازگی و در پاسخ به مشکلاتی که پارادایم مالی مدرن با آن روبه­رو بوده، در پی توضیح و تشریح پدیده­های غیرعادی مشاهده­شده در حوزه مالی است. وجود بی‌قاعدگی‌های قیمت‌گذاری در مدل‌های متعارف قیمت‌گذاری به­وفور در مبانی نظری موضوعی قیمت‌گذاری دارایی مالی و همچنین در حوزه مبانی نظری مالی رفتاری گزارش‌شده است. هدف این پژوهش بررسی عوامل رفتاری مهم دیگری نظیر رفتار جمعی و مومنتوم در سطح هر صنعت حاضر در بورس تهران و فرا بورس ایران است. با به­کارگیریروش‌شناسی پرتفوی پژوهی در سطح هر صنعت و استفاده از داده‌های قیمتی شرکت‌های پذیرفته شده در بورس تهران و فرا بورس ایران در طول دوره 17/09/1387 تا 22/08/1397، عوامل رفتار جمعی و مومنتوم برای 24 صنعت که لااقل دارای 5 شرکت بوده‌اند، محاسبه شد. در مرحله نخست، بررسی و تحلیل مقادیر این عوامل به‌طور مقدماتی حاکی از وجود رفتار جمعی و مومنتوم بود. در مرحله دوم، بررسی و تحلیل رگرسیون تلفیقی نشان داد که بازدهی آتی کوتاه‌مدت (1ماهه)، میان‌مدت (2ماهه) و نسبتاً بلندمدت (3ماهه)، رابطه معناداری با عوامل رفتار جمعی و عامل مومنتوم دارد. در مرحله سوم، با به­کارگیری روش‌شناسی پرتفوی پژوهی در سطح صنایع، صرف بازدهی‌ مبتنی بر عوامل محاسبه و مشاهده شد که پرتفوی‌ دارای رفتار جمعی و مومنتوم، بازدهی بالاتری در مقایسه با پرتفوی بدون رفتار جمعی و بدون مومنتوم دارد و عامل رفتار جمعی موجب کسب بازدهی مومنتومی بالاتر در آینده می‌شود.